NCB: Cổ phiếu chưa thể bứt phá, có phải do sự chi phối của nhóm 'thân' Gami?

author 13:41 22/03/2019

(VietQ.vn) - Có thể thấy, với sự hiện diện hàng loạt cái tên của Gami trong HĐQT Ngân hàng TMCP Quốc dân (NCB), phần nào phản ánh mức độ ảnh hưởng và chi phối của nhóm “thân” này tại NCB.

Vài năm gần đây, những thông điệp mạnh mẽ của cơ quan quản lý nhà nước về "làm sạch" hệ thống các tổ chức tín dụng liên tục được truyền đi. Sự hấp dẫn của ngân hàng thể hiện rõ nhất qua thương vụ ông Phạm Công Danh mua lại Ngân hàng Đại Tín của bà Hứa Thị Phấn, dù biết vào thời điểm đó nhà băng này đã lỗ âm vốn nhiều nghìn tỷ. Mục đích của ông Danh đơn giản là có một tổ chức tín dụng sân sau để bơm vốn cho các hoạt động kinh doanh của Tập đoàn Thiên Thanh. 

Có thể nói, đây là điển hình cho một giai đoạn "tranh tối tranh sáng" của giới ngân hàng. Các ông chủ dễ dàng nắm cổ phần chi phối của một ngân hàng (OceanBank, Southern Bank, Sacombank, Trust Bank). Tuy nhiên, đó chỉ là những cái tên đã biết, còn bao nhiêu trường hợp chưa được phát lộ? 

Việc phát hành cổ phiếu cho cổ đông với giá 10.000 đồng để tăng vốn và bán cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài của NCB liệu có khả thi?

Ngân hàng TMCP Quốc dân (NCB) là nhà băng có sự chuyển giao lãnh đạo gần nhất với ngày Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các tổ chức tín dụng được thông qua. Chính xác là 10 ngày trước khi dự luật này chính thức được thông qua, NCB bất ngờ có sự thay đổi trên cương vị Chủ tịch HĐQT Ngân hàng.

Giữa vô vàn khó khăn, Gami Group có thành 'bệ đỡ' vững chắc cho ngân hàng Quốc dân?(VietQ.vn) - Trong bối cảnh hoạt động của bản thân không mấy sáng sủa, cổ phiếu giao dịch dưới mệnh giá thời gian dài, cùng việc một loạt ngân hàng nước ngoài rút vốn hoặc thu hẹp hoạt động tại Việt Nam, khả năng NCB hút vốn ngoại thành công vẫn còn bỏ ngỏ.

Trở lại với thay đổi nhân sự ở NCB, theo tìm hiểu được biết, ngày 10/11/2017, Hội đồng quản trị NCB chính thức ban hành Nghị quyết số 46/2017/NQ-HĐQT, thông qua việc miễn nhiệm chức vụ Chủ tịch HĐQT và người đại diện pháp luật đối với bà Trần Hải Anh. “Bà Trần Hải Anh tiếp tục đảm trách nhiệm vụ Thành viên HĐQT nhiệm kỳ 2015 – 2020 và các nhiệm vụ khác theo phân công của HĐQT NCB”, Nghị quyết nêu rõ.

Để thay thế vị trí của bà Anh, HĐQT NCB đã thông qua việc bầu ông Nguyễn Tiến Dũng, sinh năm 1966, giữ chức Chủ tịch HĐQT và là người đại diện pháp luật của NCB.

Cần lưu ý rằng, ông Nguyễn Tiến Dũng mới chỉ được bầu tham gia HĐQT NCB tại đại hội đồng cổ đông diễn ra trước đó một hôm (09/11/2017). Tại đại hội này – lưu ý là đại hội cổ đông bất thường, được tổ chức với mục đích duy nhất là kiện toàn HĐQT - ông Dũng cùng hai người mới, là ông Trần Kim Chung và ông Vũ Mạnh Tiến đã được bầu bổ sung tham gia HĐQT NCB nhiệm kỳ 2015 – 2020. Việc bầu tới 3 thành viên mới, trong khi chỉ miễn nhiệm duy nhất ông Nguyễn Tuấn Hải, đã nâng quy mô HĐQT NCB lên con số 7 thành viên – nội dung này cũng được thông qua tại đại hội.

Là một công ty đại chúng, niêm yết cổ phiếu trên Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) nhưng đáng chú ý, đại hội cổ đông bất thường nêu trên của NCB chỉ có sự tham dự của 16 cổ đông và đại diện cổ đông, nhưng lại chiếm đến 83,75% vốn, quy ra mỗi cổ đông sở hữu bình quân 5,23% vốn NCB. Nếu trừ đi cổ đông lớn CTCP Năng lượng Sài Gòn - Bình Định (9,9%) thì 15 cổ đông còn lại sở hữu 73,1% NCB, trung bình 4,9% mỗi cổ đông. Đây là tỷ lệ rất cao, nhất là trong bối cảnh NCB đã niêm yết chứng khoán từ năm 2010.

Dữ liệu này phản ánh thực tế là tới ngày 11/10/2018, Năng lượng Sài Gòn - Bình Định là cổ đông lớn duy nhất của NCB. Các lãnh đạo của NCB gần như không nắm cổ phiếu, trừ Thành viên HĐQT - bà Trần Hải Anh có 4,15%, dù chồng bà - Chủ tịch HĐQT Nguyễn Tiến Dũng không có cổ phần nào.

Qua đó, có thể thấy NCB là một công ty niêm yết nhưng cơ cấu sở hữu là rất cô đặc.

Từ sau khi đổi sang thương hiệu Ngân hàng Quốc dân - NCB (trước đây là Ngân hàng Nam Việt - Navibank), NCB hầu như không công bố về cơ cấu sở hữu, mặc cho một số kênh vẫn nói rằng, sau sự rút lui của nhóm Đặng Thành Tâm, thì nhóm Gami (Tập đoàn Gami – Gami Group) đã thay thế, chi phối phần lớn cổ phần NCB.

Thật ra thông tin trên không phải là không có cơ sở, nếu nhìn vào các cái tên trong hội đồng quản trị NCB. Bắt đầu bằng ông Vũ Hồng Nam – Phó Chủ tịch HĐQT Gami Group, người đầu tiên của nhóm Gami tham gia HĐQT Navibank, thay thế việc từ nhiệm của ông Đặng Thành Tâm và các cộng sự. Đến nay, trong số 6 thành viên HĐQT NCB (không tính Thành viên HĐQT độc lập Lê Xuân Nghĩa) thì ngoài ông Vũ Hồng Nam, còn có nhiều cái tên “thân” Gami khác, ít nhất có thể kể đến ông Nguyễn Tiến Dũng và bà Trần Hải Anh.

 Bà Trần Hải Anh - thành viên HĐQT NCB là phu nhân của ông Nguyễn Tiến Dũng.

Ông Nguyễn Tiến Dũng từng được biết đến rộng rãi trong vai trò người sáng nghiệp Gami Group và nhiều năm giữ cương vị Chủ tịch Tập đoàn này, trong khi bà Trần Hải Anh là phu nhân của ông. Ba thành viên còn lại trong HĐQT NCB là bà Nguyễn Thị Mai, ông Trần Kim Chung và ông Vũ Mạnh Tiến – cũng không loại trừ khả năng có thể đại diện cho cổ phần của nhóm “thân” Gami. Về mặt lý thuyết, mỗi thành viên HĐQT sẽ đại diện cho một nhóm cổ phần, nên với sự hiện diện của hàng loạt cái tên trong HĐQT NCB, phần nào phản ánh mức độ ảnh hưởng và chi phối của nhóm “thân” Gami tại NCB.

Sự lộ diện của người sáng nghiệp Gami Group trên cương vị lãnh đạo cao nhất tại NCB hẳn sẽ khiến nhiều người bất ngờ. Bất kể việc công chúng không ít lần râm ran về vai trò của vị tiến sỹ vật lý lý thuyết này tại NCB và dù nhiều người từng chứng kiến sự hiện diện của ông Dũng tại các sự kiện hay đại hội cổ đông của ngân hàng.

Theo quy định tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các tổ chức tín dụng vừa mới được thông qua, bên cạnh việc phải đáp ứng các tiêu chuẩn, điều kiện như quy định trước đây, luật còn bổ sung thêm một quy định cứng đối với thành viên HĐQT ngân hàng. Đó là: “Có ít nhất 03 năm là người quản lý, người điều hành của tổ chức tín dụng hoặc ít nhất 05 năm là người quản lý, người điều hành của doanh nghiệp hoạt động trong ngành tài chính, ngân hàng, kế toán, kiểm toán hoặc của doanh nghiệp khác có vốn chủ sở hữu tối thiểu bằng mức vốn pháp định đối với loại hình tổ chức tín dụng tương ứng hoặc có ít nhất 05 năm làm việc trực tiếp tại các bộ phận nghiệp vụ về tài chính, ngân hàng, kế toán, kiểm toán".
 
Cũng như tập đoàn của mình, cá nhân ông Dũng khá kín đáo trong quan hệ với NCB. Chức vụ nổi bật nhất của doanh nhân này tại NCB, là Trưởng Ban Chiến lược và Phát triển ngân hàng, một bộ phận “âm thầm” và không thuộc diện phải công bố thông tin. Công tác quản trị NCB, về mặt giấy tờ, do vợ ông – bà Trần Hải Anh, Chủ tịch HĐQT NCB phụ trách. Cũng có người ví von Ban Chiến lược và Phát triển ngân hàng của NCB với Hội đồng sáng lập Ngân hàng ACB thời “bầu” Kiên, nhưng sự so sánh này e rằng còn nhiều điểm khiên cưỡng.
 
Không khó để thấy rằng, quyết định lộ diện của ông Nguyễn Tiến Dũng trên cương vị Chủ tịch HĐQT NCB có thể bất ngờ với phần đông công chúng nhưng với NCB và cá nhân ông Dũng, hẳn nó đã được cân nhắc và tính toán thấu đáo. Chấp nhận lộ diện và trở thành Chủ tịch NCB, ông Dũng trở thành Chủ tịch mới nhất trọng hệ thống ngân hàng Việt Nam.
 
Tất nhiên, với quy định mới tại Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các tổ chức tín dụng, hẳn ông Dũng sẽ lựa chọn “buông” các vị trí lãnh đạo tại doanh nghiệp để giữ “ghế” vừa được bầu tại ngân hàng NCB.
 

Được biết, tân Tổng giám đốc NCB Lê Hồng Phương, trước khi chính thức tham gia Ban điều hành NCB cũng có một thời gian trưởng thành qua chức vụ Phó Trưởng ban Chiến lược & Phát triển Ngân hàng, Chánh văn phòng Hội đồng Quản trị NCB.

Câu chuyện về NCB và ông Nguyễn Tiến Dũng cũng là đặc trưng phổ biến của hầu hết các ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam. Thực tế, rất khó có thể chỉ ra một ngân hàng nào mà không được hình thành từ nền tảng của một doanh nghiệp lõi, được chi phối bởi một nhóm cổ đông có liên quan tới nhóm doanh nghiệp lõi này, cũng như rất khó chỉ ra những sếp ngân hàng chỉ thuần làm công việc của ngân hàng.

Bản thân ngân hàng Navibank trước đây, có rất nhiều khoản cấp tín dụng – lên tới cả nghìn tỷ đồng đã được giải ngân cho nhóm doanh nghiệp có liên quan tới các lãnh đạo của ngân hàng, các khoản đầu tư và cấp tín dụng này, đến nay vẫn chưa thể tất toán. Dù đã “đổi chủ”, nhưng chủ mới và NCB đã phải đảo nợ và tìm nhiều giải pháp xử lý cho các khoản nợ mang tính thân hữu này. Bên cạnh đó, cũng có nhiều khoản cho vay được giải ngân cho nhóm doanh nghiệp có liên quan tới Gami Group.

Trong một động thái mới đây, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) vừa cấp giấy chứng nhận đăng ký chào bán cổ phiếu ra công chúng cho Ngân hàng TMCP Quốc dân (NCB, HNX:NVB). Trong vòng 90 ngày kể từ khi nhận giấy chứng nhận đăng ký chào bán cổ phiếu, ngân hàng sẽ được phép phân phối trên thị trường.

'Ẩn khuất' đằng sau những con số đẹp của Ngân hàng Quốc dân(VietQ.vn) - Nguyên nhân chính khiến lợi nhuận trước thuế quý III của Ngân hàng Quốc dân (NCB) sụt giảm mạnh là do các khoản xử lý theo đề án tái cấu trúc ngân hàng tăng mạnh gấp hơn 2,5 lần cùng kỳ năm trước.

Tổng số lượng cổ phiếu chào bán trong đợt phát hành tới của NCB là 199,44 triệu cổ phiếu. Trong đó, ngân hàng chào bán cho cổ đông hiện hữu 184,6 triệu cổ phiếu và phát hành cho CBCNV 14,88 triệu cổ phiếu. Tổng giá trị chào bán tính theo mệnh giá là 1.994,4 tỷ đồng. Vốn điều lệ của NCB hiện đạt 3.010,2 tỷ đồng, dự kiến tăng lên hơn 5.000 tỷ đồng. 

NCB niêm yết vào năm 2010 nhưng nhìn lại lịch sử cho thấy thị giá cổ phiếu phần lớn thời gian giao dịch dưới mệnh giá. Chốt phiên giao dịch ngày 21/3/2019, cổ phiếu NCB có giá 8.600 đồng/cổ phiếu. Câu hỏi đặt ra, với một ngân hàng mà tính minh bạch còn là dấu hỏi, việc phát hành cổ phiếu cho cổ đông với giá 10.000 đồng để tăng vốn và bán cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài liệu có khả thi?

Cần phải nói rằng, hiện hầu hết các ngân hàng đang có kế hoạch tăng vốn và bán cổ phần cho nhà đầu tư nước ngoài nhưng đến nay mới có Techcombank là chốt được, còn HDBank, VPBank… tìm kiếm mấy năm nay vẫn chưa thực hiện được.

Còn nữa...

Liên quan đến Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật các tổ chức tín dụng, theo Thống đốc Ngân hàng Nhà nước Lê Minh Hưng, mục đích của việc bổ sung quy định các sếp ngân hàng không kiêm nhiệm chức danh tương đương tại các doanh nghiệp khác là để hạn chế lạm dụng quyền nhằm thực hiện các hoạt động đầu tư cấp tín dụng không trên cơ sở thị trường và tạo ra rủi ro lớn cho hoạt động của tổ chức tín dụng. 

Ông Hưng đánh giá, đó là nội dung bổ sung rất quan trọng để ngăn ngừa việc thao túng, đảm bảo minh bạch, an toàn trong hoạt động ngân hàng.

Thanh Thảo

Thích và chia sẻ bài viết:

tin liên quan

video hot

Về đầu trang