Phát triển năng suất bền vững dựa trên ESG

Ông Ngọc đánh giá cao sự phối hợp của các đơn vị liên quan, đặc biệt là Quacert, VCCI và các doanh nghiệp tham gia dự án, gồm Bệnh viện Bạch Mai, Công ty Cổ phần Bóng đèn Phích nước Rạng Đông, Công ty Cổ phần Cơ điện Trần Phú và Công ty Cổ phần Tập đoàn Vitto. Sự tham gia chủ động và tinh thần hợp tác chặt chẽ của các đơn vị sẽ là những yếu tố quan trọng quyết định chất lượng và hiệu quả thực tế của dự án.

Ông Ngọc đề nghị các bên tham gia tiếp tục phối hợp chặt chẽ, trao đổi cởi mở, chia sẻ thông tin đầy đủ và cùng nhau tìm ra những giải pháp phù hợp, khả thi và sát với điều kiện thực tiễn của từng đơn vị. “Chúng tôi mong muốn, thông qua dự án này, các doanh nghiệp và tổ chức tham gia không chỉ nâng cao hiểu biết về ESG mà còn từng bước xây dựng được các công cụ, kế hoạch hành động và định hướng triển khai cụ thể, qua đó góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và tính bền vững trong hoạt động của mình”, ông Ngọc bày tỏ.

Về phía Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia sẽ cam kết sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với APO và các cơ quan, đơn vị liên quan để hỗ trợ triển khai dự án hiệu quả, bảo đảm đúng mục tiêu, tiến độ và yêu cầu chuyên môn đã đề ra.

Tại cuộc họp, ông Nguyễn Tiến Huy – Giám đốc Văn phòng Doanh nghiệp vì sự Phát triển bền vững, VCCI cho biết, theo các nghiên cứu và thực tiễn quốc tế, ESG đang trở thành nền tảng để các nhà đầu tư, đối tác và thị trường đánh giá một doanh nghiệp. Đặc biệt, tại các thị trường xuất khẩu lớn như EU, Hoa Kỳ hay Nhật Bản, yêu cầu về minh bạch ESG, báo cáo phát triển bền vững và truy xuất nguồn gốc carbon ngày càng trở nên nghiêm ngặt.

Ông Nguyễn Tiến Huy – Giám đốc Văn phòng Doanh nghiệp vì sự Phát triển bền vững, VCCI.

Trong khi đó, thực tế tại Việt Nam cho thấy, mặc dù khu vực sản xuất đóng góp hơn 20% GDP nhưng nhiều doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ, vẫn đang vận hành theo mô hình truyền thống, tiêu tốn nhiều năng lượng, phát sinh nhiều chất thải và thiếu hệ thống quản trị hiện đại. Khoảng 45% doanh nghiệp vẫn sử dụng quy trình thủ công, dẫn đến lãng phí tài nguyên và hạn chế khả năng cạnh tranh quốc tế.

Điều này đặt ra yêu cầu cấp thiết: nếu không chuyển đổi theo hướng ESG, doanh nghiệp sẽ không chỉ mất cơ hội tăng trưởng, mà còn có nguy cơ bị loại khỏi chuỗi cung ứng toàn cầu. Một trong những hiểu lầm phổ biến là ESG làm tăng chi phí và giảm lợi nhuận, tuy nhiên, thực tế từ các chương trình thí điểm tại Việt Nam cho thấy điều ngược lại.

Cũng theo ông Huy, thông qua các sáng kiến như Chương trình Hỗ trợ Doanh nghiệp thí điểm (DMP) do Uỷ ban phối hợp với VCCI triển khai, các doanh nghiệp đã được hỗ trợ đánh giá mức độ sẵn sàng ESG, xây dựng chiến lược và triển khai cải tiến. Kết quả cho thấy, việc áp dụng công nghệ xanh và quy trình bền vững có thể giúp giảm tới 15% lãng phí tài nguyên trong vòng 5 năm, hiệu quả cao trong tiết kiệm năng lượng, giảm chi phí vận hành, chất lượng sản phẩm được nâng cao và tăng hiệu quả quản lý rủi ro. Nói cách khác, ESG không phải là chi phí, mà là một đòn bẩy năng suất.

“Tôi tin tưởng, các doanh nghiệp tham gia chương trình sẽ nhận thấy rằng, khi ESG được tích hợp vào hoạt động sản xuất, doanh nghiệp không chỉ “xanh hơn” mà còn “hiệu quả hơn”, ông Huy nhấn mạnh.

Vị này cho biết thêm, ESG không chỉ là bộ tiêu chuẩn báo cáo. Quan trọng hơn, đó là một cách tiếp cận mới trong quản trị và vận hành doanh nghiệp. Thông qua ESG, doanh nghiệp sẽ thực hiện tái cấu trúc quy trình sản xuất theo hướng tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải, tích hợp công nghệ xanh và kinh tế tuần hoàn, nâng cao điều kiện lao động, đảm bảo quyền lợi người lao động, tăng cường minh bạch và quản trị rủi ro. Đây chính là nền tảng để chuyển đổi từ mô hình “tăng trưởng theo chiều rộng” sang “tăng trưởng theo chiều sâu”.

Ông Huy đưa ra ví dụ trong ngành vật liệu xây dựng, các doanh nghiệp khi áp dụng ESG sẽ chuyển từ sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sinh khối, tái sử dụng nguyên liệu và giảm phát thải CO₂. Những thay đổi này không chỉ giúp giảm chi phí dài hạn mà còn nâng cao hình ảnh thương hiệu trong mắt khách hàng quốc tế.

Ông Huy cho biết thêm, một thực tế không thể phủ nhận là các tập đoàn đa quốc gia ngày càng yêu cầu nhà cung cấp phải tuân thủ các tiêu chuẩn ESG. Điều này có nghĩa là không có báo cáo ESG khó tiếp cận đơn hàng lớn; Không kiểm soát phát thải, có nguy cơ bị áp thuế carbon; Không đảm bảo tiêu chuẩn lao động bị loại khỏi chuỗi cung ứng.

Đặc biệt, các khung báo cáo quốc tế như GRI, SASB hay TCFD đang trở thành “ngôn ngữ chung” của thị trường toàn cầu. Tuy nhiên, phần lớn doanh nghiệp Việt Nam vẫn chưa có năng lực xây dựng báo cáo ESG đạt chuẩn quốc tế. Chính vì vậy, việc tham gia các chương trình hỗ trợ như DMP không chỉ giúp doanh nghiệp “học ESG”, mà còn mong muốn hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng chiến lược ESG bài bản; Thiết lập hệ thống chỉ số và dữ liệu; Xuất bản báo cáo ESG theo chuẩn quốc tế; Tăng khả năng tiếp cận vốn xanh và đầu tư quốc tế.

Chia sẻ tại cuộc họp, ông Phan Thanh Sơn, đại diện Ban Thư ký APO cho hay, trong bối cảnh ESG ngày càng được quan tâm, cùng với những biến động địa chính trị toàn cầu, nhận thức về ESG hiện nay đã có sự cải thiện rõ rệt. Tuy nhiên, việc triển khai vẫn chủ yếu tập trung ở các doanh nghiệp lớn, doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp niêm yết trên thị trường chứng khoán, trong khi khu vực doanh nghiệp SMEs vẫn còn hạn chế.

Ông Phan Thanh Sơn, đại diện Ban Thư ký APO.

Việc áp dụng ESG sẽ giúp doanh nghiệp phát triển năng suất theo hướng bền vững, đồng thời nâng cao khả năng chuẩn bị và thích ứng trước những biến động trong tương lai. ESG có mối liên hệ chặt chẽ với Green Productivity. Đối với APO, Green Productivity đã được hình thành và phát triển từ năm 1994 và trong suốt 30 năm qua, APO đã thúc đẩy cách tiếp cận kết hợp giữa năng suất với phát triển xanh và bền vững. Dự án này đề cao tính thực tiễn trong triển khai tại doanh nghiệp, đồng thời nhấn mạnh vai trò của các doanh nghiệp tham gia như những đối tác của APO trong việc thúc đẩy áp dụng ESG một cách rộng rãi hơn.

Trong khuôn khổ cuộc họp, các chuyên gia, tổ chức, doanh nghiệp đã cũng trình bày và thảo luận các vấn đề xoay quanh dự án DMP.

Toàn cảnh cuộc họp.

 Hà My