Sửa đổi 01:2026 QCVN 04:2021/BXD về nhà chung cư bổ sung điều gì?

Bổ sung quy định về chỗ để xe điện, khu vực sạc và đổi pin

Sự gia tăng phương tiện sử dụng điện tại nhà chung cư đặt ra yêu cầu cụ thể về bố trí chỗ để xe, khu vực sạc và đổi pin, được bổ sung trong Sửa đổi 01:2026 QCVN 04:2021/BXD.

Một nội dung được bổ sung là quy định liên quan đến chỗ để xe, chỗ để xe điện và khu vực đổi pin áp dụng đối với cả nhà chung cư xây mới và nhà chung cư hiện hữu. Quy chuẩn đồng thời bổ sung các khái niệm về nhà chung cư hiện hữu, khu vực sạc xe điện, chỗ sạc và khu vực đổi pin.

Theo đó, khu vực để xe điện phải nằm trong phần diện tích của dự án đã được phê duyệt. Việc lựa chọn vị trí được thực hiện theo thứ tự ưu tiên ngoài trời, trên mặt đất, tầng bán hầm, tầng hầm 1 rồi đến các tầng hầm tiếp theo. Trường hợp bố trí tại tầng bán hầm hoặc tầng hầm phải có giải pháp phù hợp, hiệu quả để giải phóng xe bị cháy ra khỏi nhà chung cư hoặc cô lập xe bị cháy. Khu vực này cũng phải thuận tiện cho sử dụng, thoát nạn và tiếp cận của lực lượng chữa cháy.

Quy chuẩn yêu cầu khu vực để xe ô tô được bố trí riêng với xe mô tô điện, xe gắn máy điện và xe đạp điện. Khu vực để xe điện được ưu tiên tách biệt với xe cơ giới sử dụng nhiên liệu xăng hoặc điêzen. Nếu không bố trí tách biệt, các yêu cầu kỹ thuật phải đáp ứng như đối với khu vực để xe điện. Giữa các khu vực để xe phải có khoảng cách tối thiểu 2 m; trường hợp không bảo đảm khoảng cách này phải sử dụng tường hoặc vách ngăn đặc bằng vật liệu không cháy có chiều cao tối thiểu 2 m.

Việc bố chí chỗ để xe, trạm sạc, đổi pin xe điện... phải đáp ứng các yêu cầu theo quy chuẩn sửa đổi. Ảnh minh họa

Yêu cầu về khu vực sạc và đổi pin

Đối với khu vực sạc xe điện, quy chuẩn cũng yêu cầu vị trí bố trí nằm trong phần diện tích dự án được phê duyệt và theo thứ tự ưu tiên ngoài trời, trên mặt đất, tầng bán hầm, tầng hầm 1 rồi đến các tầng hầm tiếp theo. Khi bố trí trong nhà chung cư, khu vực sạc phải bảo đảm khả năng thoát nạn, ngăn chặn cháy lan, thông gió thoát khói và tiếp cận của lực lượng chữa cháy.

Khu vực sạc phải được tách biệt với các khu vực khác, đồng thời phân vùng riêng giữa khu vực sạc ô tô điện và khu vực sạc xe mô tô điện, xe gắn máy điện, xe đạp điện. Số lượng chỗ sạc trong mỗi phân vùng cũng được quy định tùy theo vị trí bố trí. Với khu vực trong tầng bán hầm và tầng hầm, số chỗ sạc không lớn hơn 25 chỗ đối với ô tô điện hoặc 50 chỗ đối với mô tô điện, xe gắn máy điện, xe đạp điện. Đối với các tầng trên mặt đất, giới hạn tương ứng là 30 và 80 chỗ sạc.

Về phòng cháy, chữa cháy, khu vực sạc trong nhà chung cư phải được bố trí thành khoang cháy riêng, có hệ thống báo cháy tự động, camera giám sát kết nối về phòng trực có người trực 24/24 giờ và hệ thống chữa cháy tự động. Khu vực này phải có hệ thống thông gió thoát khói và cảnh báo khí carbon monoxide (CO), Hydrofluoric acid (HF); các thiết bị cảnh báo phải phù hợp quy định pháp luật và được chứng nhận chất lượng trước khi lắp đặt.

Đối với hệ thống điện, quy chuẩn yêu cầu nguồn cấp cho khu vực sạc phải tách biệt với các phụ tải khác của tòa nhà, bảo đảm đủ công suất và có dự phòng cho khả năng mở rộng số lượng trụ sạc. Hệ thống phải có khả năng tự động ngắt nguồn khi nhận tín hiệu từ hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động và có thiết bị ngắt điện khẩn cấp. Trụ sạc phải phù hợp quy định pháp luật và được chứng nhận chất lượng trước khi lắp đặt.

Với khu vực đổi pin, quy chuẩn yêu cầu phải nằm trong phần diện tích dự án được phê duyệt và ưu tiên bố trí ngoài trời, trên mặt đất, tầng bán hầm, tầng hầm 1. Khi đặt trong nhà chung cư, khu vực đổi pin phải bảo đảm khả năng thoát nạn, ngăn chặn cháy lan, thông gió thoát khói và tiếp cận của lực lượng chữa cháy.

Khu vực đổi pin trong nhà phải duy trì khoảng cách theo quy định đối với cầu thang, đường thoát nạn, khu vực để xe và khu vực sạc xe điện; đồng thời phải có hệ thống hút xả khói cưỡng bức, camera giám sát liên tục kết nối về phòng trực có người trực 24/24 giờ và phương tiện chữa cháy phù hợp. Hệ thống cấp điện cho khu vực này phải tách biệt với các phụ tải khác của tòa nhà, có thiết bị ngắt điện khẩn cấp và đáp ứng các yêu cầu về nối đất, chống sét, chiếu sáng.

Đối với tủ đổi pin, quy chuẩn yêu cầu thiết bị phải phù hợp quy định pháp luật và được chứng nhận chất lượng trước khi lắp đặt. Tổng dung lượng lưu trữ năng lượng cũng được giới hạn tùy theo vị trí bố trí; đồng thời tủ phải có chức năng tự động ngắt nguồn điện khi xảy ra hiện tượng sạc bất thường, thiết bị ngắt điện khẩn cấp và biện pháp bảo vệ trước nguy cơ va chạm, ngập nước.

Yêu cầu chung đối với nhà chung cư

Các quy định mới về chỗ để xe điện, khu vực sạc và khu vực đổi pin được áp dụng cho cả nhà chung cư xây mới và nhà chung cư hiện hữu. Đối với nhà chung cư xây mới, việc bố trí khu vực sạc xe điện phải theo lộ trình chuyển đổi phương tiện giao thông xanh của địa phương. Với nhà chung cư hiện hữu, việc bố trí phải tính đến điều kiện tổ chức không gian và hạ tầng kỹ thuật thực tế.

Về quản lý, trường hợp thiết kế phòng cháy, chữa cháy đối với các khu vực này đã được cơ quan có thẩm quyền thẩm định hoặc thẩm duyệt trước thời điểm quy chuẩn có hiệu lực thì tiếp tục thực hiện. Trường hợp thiết kế đã được thẩm định, thẩm duyệt nhưng chưa có khu vực để xe điện, khu vực sạc hoặc khu vực đổi pin thì phải rà soát để tuân thủ quy định mới. Các thiết kế thực hiện sau thời điểm quy chuẩn có hiệu lực phải tuân thủ Sửa đổi 01:2026 QCVN 04:2021/BXD.

Chủ đầu tư, chủ sở hữu, ban quản trị, đơn vị quản lý, khai thác vận hành các khu vực để xe điện, sạc xe điện và đổi pin có trách nhiệm quản lý, vận hành bảo đảm hoạt động an toàn, đúng công năng thiết kế. Các khu vực này phải được giám sát 24/24 giờ. Tổ chức, cá nhân liên quan đến việc lắp đặt, quản lý, vận hành cũng phải tuân thủ các quy định của quy chuẩn.

An Dương