TCVN 7088:2025 về ghi nhãn dinh dưỡng cho các loại thực phẩm

Hiện nay thực phẩm chế biến và thực phẩm đóng gói sẵn ngày càng chiếm tỷ trọng lớn trong bữa ăn của nhiều gia đình, người tiêu dùng không chỉ quan tâm đến hạn sử dụng hay nguồn gốc xuất xứ mà còn chú ý nhiều hơn đến thành phần và giá trị dinh dưỡng của sản phẩm. Tuy nhiên, trên thực tế, không ít người vẫn gặp khó khăn khi đọc bảng thông tin dinh dưỡng do cách trình bày thiếu thống nhất hoặc sử dụng nhiều thuật ngữ chuyên môn.

Thậm chí, một số sản phẩm quảng bá bằng những cụm từ như "ít đường", "giàu chất xơ", "ít chất béo" hay "bổ sung vitamin" dễ khiến người tiêu dùng hiểu rằng sản phẩm tốt hơn hẳn các sản phẩm khác, trong khi không phải ai cũng có đủ thông tin để đánh giá chính xác giá trị dinh dưỡng thực tế.

Để góp phần khắc phục tình trạng này, TCVN 7088:2025 - Hướng dẫn ghi nhãn dinh dưỡng được ban hành nhằm giúp việc ghi nhãn trở nên thống nhất, minh bạch và dễ hiểu hơn, đồng thời hỗ trợ người tiêu dùng đưa ra lựa chọn phù hợp với nhu cầu dinh dưỡng của bản thân. Tiêu chuẩn được xây dựng trên cơ sở tham khảo hướng dẫn quốc tế của Codex Alimentarius và thay thế phiên bản TCVN 7088:2015.

Theo tiêu chuẩn, mục tiêu quan trọng nhất của việc ghi nhãn dinh dưỡng là cung cấp thông tin chính xác về giá trị dinh dưỡng của thực phẩm để người tiêu dùng có cơ sở lựa chọn hợp lý. Đồng thời, việc ghi nhãn cũng khuyến khích doanh nghiệp xây dựng công thức sản phẩm theo hướng lành mạnh hơn, góp phần nâng cao sức khỏe cộng đồng.

Đáng chú ý, tiêu chuẩn nhấn mạnh nhãn dinh dưỡng không được chứa thông tin sai lệch, gây hiểu nhầm hoặc khiến người tiêu dùng tin rằng sản phẩm có giá trị dinh dưỡng vượt trội nếu không có căn cứ. Mọi công bố về đặc tính dinh dưỡng của sản phẩm đều phải được thể hiện rõ ràng, minh bạch và có thông tin dinh dưỡng đi kèm.

TCVN 7088:2025 áp dụng cho việc ghi nhãn dinh dưỡng đối với hầu hết các loại thực phẩm, đặc biệt là thực phẩm bao gói sẵn. Riêng những sản phẩm phục vụ chế độ ăn đặc biệt có thể được áp dụng các quy định riêng phù hợp với từng nhóm đối tượng sử dụng.

Tiêu chuẩn quy định ghi nhãn dinh dưỡng gồm hai nội dung chính là thông báo dinh dưỡng và thông tin dinh dưỡng bổ sung. Trong đó, thông báo dinh dưỡng là bảng thể hiện các giá trị dinh dưỡng của sản phẩm theo mẫu thống nhất, còn thông tin bổ sung giúp người tiêu dùng hiểu rõ hơn về ý nghĩa của các chỉ số dinh dưỡng.

Đối với các sản phẩm có công bố về dinh dưỡng hoặc công bố lợi ích sức khỏe, việc thông báo dinh dưỡng là yêu cầu bắt buộc. Một số thực phẩm bao gói sẵn khác cũng phải thực hiện theo quy định, trừ những trường hợp được miễn như bao gói quá nhỏ hoặc sản phẩm có giá trị dinh dưỡng không đáng kể theo quy định hiện hành.

Về nội dung ghi nhãn, tiêu chuẩn yêu cầu doanh nghiệp phải công bố tối thiểu giá trị năng lượng cùng các chất dinh dưỡng quan trọng theo quy định. Nếu sản phẩm đưa ra các công bố như "ít đường", "giàu chất xơ", "ít chất béo", "không cholesterol" hay các tuyên bố tương tự thì phải ghi đầy đủ thông tin liên quan để người tiêu dùng có căn cứ đối chiếu.

Chẳng hạn, khi công bố về hàm lượng carbohydrate cần thể hiện thêm lượng đường tổng số; khi công bố về chất xơ phải ghi rõ hàm lượng chất xơ; còn nếu công bố liên quan đến chất béo hoặc cholesterol thì cần thông tin về chất béo bão hòa, chất béo không bão hòa đơn, chất béo không bão hòa đa và cholesterol theo quy định. Trong một số trường hợp, thông tin về chất béo trans cũng cần được bổ sung.

Đối với vitamin và khoáng chất, tiêu chuẩn chỉ khuyến khích công bố những thành phần có ý nghĩa về mặt dinh dưỡng và đã có mức khuyến nghị sử dụng. Những vitamin hoặc khoáng chất chỉ tồn tại với hàm lượng rất thấp, dưới ngưỡng quy định, không bắt buộc phải thể hiện trên nhãn nhằm tránh gây rối cho người tiêu dùng.

Không chỉ quy định về nội dung, TCVN 7088:2025 còn đưa ra hướng dẫn cụ thể về cách trình bày thông tin. Theo đó, bảng dinh dưỡng nên được thể hiện dưới dạng bảng để người tiêu dùng dễ theo dõi; nếu diện tích bao bì không đủ có thể trình bày theo hàng ngang. Các chỉ tiêu dinh dưỡng cần được sắp xếp theo thứ tự thống nhất, chữ và nền phải có độ tương phản rõ ràng để bảo đảm dễ đọc và dễ nhận biết.

Bên cạnh bảng thông tin dinh dưỡng truyền thống, tiêu chuẩn cũng hướng dẫn việc sử dụng ghi nhãn dinh dưỡng mặt trước bao bì. Đây là hình thức trình bày ngắn gọn bằng biểu tượng, hình ảnh hoặc văn bản ở mặt trước sản phẩm nhằm giúp người tiêu dùng nhanh chóng nhận biết đặc điểm dinh dưỡng của thực phẩm. Tuy nhiên, hình thức này chỉ mang tính bổ sung và không thay thế bảng thông tin dinh dưỡng đầy đủ trên bao bì. Tiêu chuẩn cũng lưu ý việc áp dụng FOPNL có thể thực hiện theo hình thức tự nguyện hoặc bắt buộc tùy quy định của cơ quan quản lý.

Việc áp dụng TCVN 7088:2025 không chỉ giúp doanh nghiệp chuẩn hóa cách ghi nhãn theo thông lệ quốc tế mà còn tạo điều kiện để người tiêu dùng dễ dàng tiếp cận thông tin, so sánh các sản phẩm và lựa chọn thực phẩm phù hợp với nhu cầu sức khỏe. Trong bối cảnh người dân ngày càng quan tâm đến chế độ dinh dưỡng và phòng ngừa bệnh tật, một nhãn dinh dưỡng rõ ràng, trung thực và dễ hiểu sẽ trở thành công cụ quan trọng góp phần xây dựng thị trường thực phẩm minh bạch và an toàn hơn.

An Dương