Bộ Công Thương sẵn sàng các phương án ứng phó với biến động giá xăng dầu

Nguồn cung xăng dầu đáp ứng nhu cầu tiêu dùng đến hết tháng 5/2026

Tại họp báo thường kỳ quý I/2026 của Bộ Công Thương chiều 9/4/2026, ông Nguyễn Anh Tuấn- Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước- cho biết, thời gian qua, nguồn nhập khẩu xăng dầu từ khu vực Trung Đông có chịu tác động nhất định từ tình hình địa chính trị. Tuy nhiên, theo ghi nhận từ các doanh nghiệp đầu mối, phần lớn các hợp đồng đã ký vẫn được thực hiện đúng kế hoạch, chưa xuất hiện tình trạng hủy đơn hàng trên diện rộng.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân chủ trì buổi họp báo thường kỳ quý I/2026

Đáng chú ý, trong tháng 3, các doanh nghiệp đã chủ động tăng mạnh nhập khẩu, với tổng khối lượng đạt trên 3,2 triệu m³. Cộng với lượng tồn kho trong nước, nguồn cung hiện tại được đánh giá đủ đáp ứng nhu cầu tiêu dùng đến khoảng tháng 5/2026.

Bên cạnh đó, chiến lược đa dạng hóa nguồn cung đang phát huy hiệu quả rõ rệt. Các doanh nghiệp đã chủ động đa dạng hóa nguồn cung, không phụ thuộc vào một khu vực duy nhất. Ngoài nguồn từ Trung Đông, một số doanh nghiệp đã tăng cường nhập khẩu từ các thị trường khác để cung cấp cho các nhà máy lọc dầu trong nước. Việc đa dạng hóa nguồn cung góp phần giảm thiểu rủi ro và nâng cao tính linh hoạt trong điều hành thị trường.

Đối với nhiên liệu hàng không, đây cũng là lĩnh vực chịu tác động trực tiếp từ biến động quốc tế, đặc biệt là khu vực Trung Đông. Giá nhiên liệu bay Jet A1 từng tăng cao, gây áp lực lớn lên chi phí khai thác của các hãng hàng không. Tuy vậy, nhờ sự điều hành của Chính phủ và sự chủ động của doanh nghiệp, nguồn cung trong nước vẫn được duy trì ổn định, bảo đảm đáp ứng nhu cầu vận tải và tiêu dùng trong nước” - ông Tuấn khẳng định.

Sẵn sàng các phương án ứng phó

Về kịch bản điều hành trong trường hợp giá xăng dầu thế giới tăng trên 200 USD/thùng, ông Tuấn cho hay, Bộ Công Thương đã chuẩn bị sẵn các phương án điều hành linh hoạt nhằm vừa bảo đảm nguồn cung, vừa giữ ổn định kinh tế vĩ mô.

Về nguồn cung, các nhà máy lọc dầu trong nước sẽ được yêu cầu vận hành ở công suất cao nhất, đồng thời chủ động điều chỉnh kế hoạch nhập khẩu nguyên liệu để tránh phụ thuộc vào một khu vực.

Ở khía cạnh giá, các công cụ bình ổn sẽ được sử dụng linh hoạt. Khi cần thiết, cơ quan quản lý có thể phối hợp với Bộ Tài chính để điều chỉnh các loại thuế như thuế bảo vệ môi trường, thuế nhập khẩu hay thuế giá trị gia tăng nhằm giảm áp lực tăng giá trong nước.

Song song đó, Bộ Công Thương cũng sẽ phối hợp với các bộ, ngành để ưu tiên nguồn cung cho các lĩnh vực thiết yếu, đặc biệt là sản xuất, đồng thời tăng cường dự báo và minh bạch thông tin nhằm ổn định tâm lý thị trường.

Về việc một số kỳ điều hành giá xăng dầu bất thường được thực hiện vào thời điểm nửa đêm, ông Tuấn cho biết, việc điều hành giá bất thường nhằm bám sát yêu cầu thực tế của Nghị quyết 36, Nghị quyết 55 (giá cơ sở tăng trên 15% hoặc giảm trên 10% cho phép điều hành ngay) của Chính phủ.

Việc điều hành cuối ngày giúp cơ quan quản lý cập nhật dữ liệu giá tại thị trường Singapore mới nhất. Từ đó, xác định giá cơ sở sát thực tế, hạn chế độ trễ chính sách. Bên cạnh đó, thời điểm điều chỉnh trên giúp hạn chế tình trạng đầu cơ, găm hàng hoặc mua bán tranh thủ chênh lệch giá.

Giải thích thêm về vấn đề này, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Sinh Nhật Tân cho biết vào cuối ngày mới có giá cơ sở xăng dầu làm nền tảng, xác định xu hướng về giá. Vì vậy, sự điều hành hợp lý và gần nhất với xu thế. Ngoài ra, việc điều hành vào thời điểm ban đêm cũng giúp triển khai đồng loạt trên toàn quốc, tránh gây xáo trộn hoạt động kinh doanh trong giờ cao điểm và hạn chế tình trạng đầu cơ, mua bán tranh thủ chênh lệch giá trước và sau điều chỉnh.

Lê Kim Liên