Công nghệ mở lối tăng trưởng mới cho dệt may Việt Nam

Theo ông Vũ Đức Giang, Chủ tịch Hiệp hội Dệt May Việt Nam (VITAS), doanh nghiệp dệt may đang phải thích ứng với “luật chơi” mới, khi các đối tác quốc tế đặt ra yêu cầu ngày càng cao về chất lượng, thời gian giao hàng, giá thành và tiêu chuẩn phát triển bền vững. Điều này đang thúc đẩy làn sóng đổi mới công nghệ lan rộng trong toàn ngành, từ số hóa, tự động hóa, robot hóa đến ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), nhằm nâng cao năng suất và tối ưu chi phí.

Theo ông Giang, đầu tư công nghệ hiện không còn là lựa chọn mà đã trở thành yêu cầu tất yếu nếu doanh nghiệp muốn duy trì năng lực cạnh tranh. Việc nâng cấp hạ tầng nhà xưởng theo tiêu chuẩn quốc tế, áp dụng công nghệ hiện đại, tiết kiệm năng lượng và thân thiện môi trường đang mở ra dư địa tăng trưởng mới cho ngành.

Thực tế cho thấy, ứng dụng công nghệ giúp nâng cao đáng kể năng suất lao động, khi một công nhân có thể vận hành cùng lúc 3-4 máy, góp phần bù đắp tình trạng thiếu hụt lao động phổ thông.

Ngành dệt may Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển đổi sâu.

Xu hướng chuyển đổi này đang được hiện thực hóa ở nhiều doanh nghiệp. Ông Nguyễn Văn Tiếp, Phó Tổng giám đốc Công ty TNHH Phồn Thịnh - Tae Gwang cho biết, khoảng 30-40% thiết bị trong ngành đã được chuyển đổi sang công nghệ mới. Nhiều nhà máy đang tăng tốc nâng cấp theo hướng đồng bộ hóa, số hóa và xanh hóa.

Tại Tae Gwang, thay vì cải tiến riêng lẻ, doanh nghiệp lựa chọn tối ưu toàn bộ chuỗi sản xuất, triển khai đồng bộ hệ thống máy may tự động, robot, xe tự hành, thiết bị vệ sinh thông minh cùng các giải pháp cắt, trải vải tự động. Theo ông Tiếp, nhiều công nghệ có chi phí đầu tư hợp lý nhưng mang lại hiệu quả lớn, thậm chí có thiết bị hoàn vốn chỉ sau 8-10 tháng vận hành. Đây là minh chứng cho thấy đổi mới công nghệ không chỉ là khoản đầu tư dài hạn mà có thể mang lại hiệu quả kinh tế rõ rệt trong ngắn hạn.

Ở góc độ doanh nghiệp lớn, ông Thân Đức Việt, Tổng giám đốc Tổng công ty May 10 cho rằng, tự động hóa và xanh hóa đang trở thành yếu tố mang tính chiến lược. Đổi mới công nghệ không chỉ giúp tăng năng suất, tối ưu vận hành mà còn nâng cao uy tín, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao từ thương hiệu quốc tế. Trong bối cảnh áp lực lao động gia tăng, đây cũng là động lực quan trọng thúc đẩy doanh nghiệp tăng tốc chuyển đổi.

Đại diện Công ty TNHH Youngone Nam Định cho biết, khó khăn trong tuyển dụng và giữ chân lao động đang trở thành bài toán chung của nhiều doanh nghiệp dệt may. Sự dịch chuyển lao động buộc doanh nghiệp phải đẩy mạnh tự động hóa để duy trì sản xuất ổn định, giảm phụ thuộc vào lao động thủ công.

Theo ông Đặng Duy Quang, Giám đốc Nhà máy Quốc tế Phong Phú - Chi nhánh Long An, trong bối cảnh lao động biến động, công nghệ không chỉ giúp nâng cao năng suất mà còn tạo lợi thế cạnh tranh, củng cố niềm tin của khách hàng. Tuy nhiên, quá trình chuyển đổi cũng đặt ra thách thức không nhỏ, đặc biệt là thiếu hụt nguồn nhân lực có kỹ năng để vận hành công nghệ mới.

Theo các chuyên gia, đây là xu thế tất yếu khi nền kinh tế phát triển lên nấc thang giá trị cao hơn. Chuyển đổi công nghệ trong dệt may không đơn thuần là thay máy móc mà còn là thay đổi tư duy quản trị, mô hình vận hành và phương thức sản xuất. Giai đoạn tới, trọng tâm sẽ là tích hợp sâu hơn công nghệ tiên tiến, hệ thống quản trị hiện đại và các tiêu chuẩn sản xuất xanh nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh.

Thực tế, nhiều doanh nghiệp đã đầu tư hệ thống quản trị số để kiểm soát toàn bộ chuỗi cung ứng, từ nguyên liệu đầu vào đến xuất khẩu sản phẩm. Việc ứng dụng công nghệ giúp nâng chất lượng, rút ngắn thời gian sản xuất, giảm chi phí và tăng khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế là những yếu tố ngày càng quan trọng trong bối cảnh thị trường lớn siết yêu cầu về truy xuất nguồn gốc, phát thải và phát triển bền vững.

Đổi mới công nghệ giúp tăng năng suất ngành dệt may.

Trong bối cảnh thương mại toàn cầu còn nhiều biến động, chuyển đổi công nghệ được xem là chìa khóa giúp dệt may Việt Nam giữ đà tăng trưởng và nâng vị thế trong chuỗi cung ứng. Số liệu quý I/2026 cho thấy, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu ngành dệt may ước đạt 249,5 tỷ USD, tăng 23% so với cùng kỳ; riêng xuất khẩu đạt 122,93 tỷ USD, tăng 19,1% - mức tăng trưởng tích cực trong bối cảnh thị trường còn nhiều thách thức.

Nhìn rộng hơn, đầu tư công nghệ, xanh hóa sản xuất và đổi mới quản trị không chỉ là giải pháp ứng phó trước sức ép hiện tại, mà đang trở thành nền tảng mở ra chu kỳ tăng trưởng mới cho ngành dệt may. Nếu tận dụng tốt cơ hội chuyển đổi, ngành dệt may Việt Nam không chỉ nâng cao giá trị gia tăng mà còn có thể củng cố vị thế cạnh tranh trên thị trường quốc tế theo hướng bền vững hơn.

Hiền Anh