Hà Nội định hình tương lai công nghệ với danh mục chiến lược đến năm 2035

Mới đây thành phố Hà Nội đã ban hành Quyết định số 1139/QĐ-UBND ngày 16/3/2026 về việc ban hành Danh mục công nghệ chiến lược ưu tiên của thành phố Hà Nội giai đoạn 2026 – 2035.

Việc UBND thành phố Hà Nội ban hành danh mục công nghệ chiến lược ưu tiên giai đoạn 2026–2035 được xem là bước đi quan trọng nhằm định hướng phát triển khoa học – công nghệ của Thủ đô trong bối cảnh chuyển đổi số và cạnh tranh toàn cầu ngày càng mạnh mẽ. Danh mục này không chỉ đóng vai trò như một “bản đồ công nghệ” mà còn là cơ sở để xây dựng chính sách, phân bổ nguồn lực và thúc đẩy đổi mới sáng tạo một cách có trọng tâm.

Thực tế cho thấy, trong những năm gần đây, Hà Nội đã có nhiều nỗ lực trong việc phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, tuy nhiên vẫn tồn tại không ít hạn chế như nguồn lực đầu tư còn phân tán, liên kết giữa nghiên cứu và ứng dụng chưa chặt chẽ, cũng như việc lựa chọn công nghệ ưu tiên chưa thực sự rõ ràng. Trong bối cảnh đó, việc xác định danh mục công nghệ chiến lược được kỳ vọng sẽ khắc phục những điểm nghẽn này, đồng thời tạo ra động lực tăng trưởng mới cho nền kinh tế Thủ đô.

Hà Nội ban hành danh mục công nghệ chiến lược. Ảnh minh họa

Theo quyết định được ban hành, danh mục công nghệ chiến lược của Hà Nội giai đoạn 2026–2035 bao gồm 10 nhóm công nghệ trọng điểm, tập trung vào các lĩnh vực có khả năng tạo ra đột phá về năng suất, chất lượng và giá trị gia tăng. Trọng tâm đầu tiên là nhóm công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), bản sao số (Digital Twin) và các công nghệ thực tế ảo, thực tế tăng cường. Đây được xem là nền tảng cho quá trình chuyển đổi số toàn diện, với các ứng dụng tiêu biểu như mô hình ngôn ngữ lớn tiếng Việt, trợ lý ảo hay các hệ thống phân tích dữ liệu thông minh phục vụ quản lý và điều hành.

Song song với đó, Hà Nội cũng ưu tiên phát triển các công nghệ hạ tầng số như điện toán đám mây, dữ liệu lớn và đặc biệt là điện toán lượng tử – lĩnh vực đang được nhiều quốc gia đầu tư mạnh mẽ. Việc xây dựng các trung tâm dữ liệu quy mô lớn và phát triển dịch vụ điện toán tiên tiến không chỉ đáp ứng nhu cầu trong nước mà còn mở ra cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Một điểm đáng chú ý khác là sự xuất hiện của công nghệ Blockchain trong danh mục ưu tiên. Với các ứng dụng như tài sản số, tiền mã hóa hay hệ thống truy xuất nguồn gốc, Blockchain được kỳ vọng sẽ góp phần nâng cao tính minh bạch, an toàn và hiệu quả trong nhiều lĩnh vực kinh tế – xã hội.

Trong lĩnh vực viễn thông, công nghệ mạng di động thế hệ mới 5G/6G được xác định là trụ cột quan trọng để xây dựng hạ tầng số hiện đại. Các giải pháp như mạng truy cập vô tuyến theo chuẩn mở (ORAN), thiết bị mạng lõi và hệ thống truyền dẫn tốc độ cao sẽ là nền tảng cho việc phát triển các dịch vụ số và đô thị thông minh trong tương lai.

Không dừng lại ở công nghệ số, danh mục còn mở rộng sang các lĩnh vực sản xuất và công nghệ cao. Cụ thể, công nghệ robot và tự động hóa được ưu tiên với các sản phẩm như robot di động tự hành, robot công nghiệp và dây chuyền chế biến thông minh. Những công nghệ này đóng vai trò quan trọng trong việc nâng cao năng suất lao động, đặc biệt trong các ngành nông nghiệp, chế biến và sản xuất.

Đáng chú ý, công nghệ bán dẫn – lĩnh vực đang được xem là “xương sống” của nền kinh tế số cũng được Hà Nội đưa vào danh mục chiến lược. Việc phát triển các dòng chip chuyên dụng, chip AI và chip IoT không chỉ giúp tăng cường năng lực tự chủ công nghệ mà còn mở ra cơ hội thu hút đầu tư từ các tập đoàn công nghệ lớn trên thế giới.

Bên cạnh đó, các công nghệ tiên tiến trong lĩnh vực y sinh học như vắc xin thế hệ mới, liệu pháp gen và tế bào cũng được chú trọng, đặc biệt trong bối cảnh nhu cầu chăm sóc sức khỏe chất lượng cao ngày càng tăng. Cùng với đó, công nghệ năng lượng và vật liệu mới như pin lithium-ion, pin thể rắn hay vật liệu tiên tiến được kỳ vọng sẽ góp phần giải quyết bài toán năng lượng và môi trường.

Một điểm nổi bật trong danh mục là sự quan tâm đến công nghệ an ninh mạng và hàng không vũ trụ. Các giải pháp bảo vệ hạ tầng số, phát hiện và ngăn chặn tấn công mạng được xem là yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn trong quá trình chuyển đổi số. Đồng thời, công nghệ thiết bị bay không người lái (UAV) cũng mở ra nhiều ứng dụng thực tiễn, từ logistics, y tế đến quản lý đô thị.

Thực tế, một số mô hình ứng dụng công nghệ tiên tiến đã bắt đầu được triển khai tại Hà Nội. Điển hình như việc Bệnh viện Đa khoa Đức Giang phối hợp với Tổng công ty Bưu điện Việt Nam thử nghiệm sử dụng UAV để vận chuyển mẫu bệnh phẩm và vật tư y tế. Những mô hình này cho thấy tiềm năng lớn của việc ứng dụng công nghệ vào thực tiễn, đồng thời khẳng định hướng đi đúng đắn của thành phố trong việc ưu tiên phát triển các công nghệ chiến lược.

Để hiện thực hóa danh mục này, Sở Khoa học và Công nghệ Hà Nội được giao vai trò chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan xây dựng kế hoạch triển khai, đồng thời thường xuyên cập nhật, điều chỉnh danh mục cho phù hợp với thực tiễn. Các sở, ngành và địa phương cũng có trách nhiệm lồng ghép các mục tiêu phát triển công nghệ vào chương trình chuyển đổi số và kế hoạch phát triển kinh tế – xã hội.

Đặc biệt, thành phố khuyến khích cộng đồng doanh nghiệp công nghệ số tham gia phát triển sản phẩm và giải pháp dựa trên các công nghệ chiến lược. Đây được xem là yếu tố then chốt để thúc đẩy đổi mới sáng tạo, hình thành hệ sinh thái công nghệ năng động và bền vững.

Có thể thấy, việc ban hành danh mục công nghệ chiến lược ưu tiên giai đoạn 2026–2035 không chỉ mang ý nghĩa định hướng mà còn tạo nền tảng quan trọng để Hà Nội nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế và từng bước xây dựng đô thị thông minh. Trong dài hạn, đây sẽ là động lực quan trọng giúp Thủ đô bắt kịp xu thế phát triển công nghệ toàn cầu và khẳng định vị thế trong khu vực.

An Dương