ISO 14068: Tiêu chuẩn quốc tế thúc đẩy lộ trình trung hòa carbon bền vững

Trong bối cảnh biến đổi khí hậu ngày càng trở thành thách thức toàn cầu, trung hòa carbon đang là mục tiêu được nhiều quốc gia, tổ chức và doanh nghiệp hướng tới. Tuy nhiên, để chứng minh một cách đáng tin cậy rằng hoạt động, sản phẩm hay dịch vụ đạt trạng thái trung hòa carbon cần có phương pháp đánh giá, đo lường và kiểm chứng thống nhất. Đây cũng là lý do tiêu chuẩn quốc tế ISO 14068 ra đời.

Khuôn khổ thống nhất cho mục tiêu trung hòa carbon

ISO 14068 là tiêu chuẩn quốc tế quy định các nguyên tắc, yêu cầu và hướng dẫn nhằm đạt được và chứng minh tính trung hòa carbon. Tiêu chuẩn đưa ra phương pháp tiếp cận có hệ thống để định lượng, giảm thiểu và bù đắp lượng phát thải carbon đối với nhiều đối tượng, bao gồm tổ chức, sản phẩm, hàng hóa, dịch vụ, tòa nhà và sự kiện.

Điểm đáng chú ý của ISO 14068 là thiết lập thứ tự ưu tiên rõ ràng trong quá trình thực hiện mục tiêu trung hòa carbon. Theo đó, tổ chức cần tập trung trước hết vào việc xác định nguồn phát thải, xây dựng kế hoạch và triển khai các giải pháp giảm phát thải khí nhà kính trực tiếp, gián tiếp trong toàn bộ chuỗi giá trị. Đồng thời, cần tăng cường các hoạt động loại bỏ khí nhà kính nhằm giảm lượng carbon phát thải vào khí quyển.

Việc bù trừ carbon chỉ được xem xét đối với lượng phát thải còn lại sau khi tổ chức đã thực hiện các biện pháp giảm thiểu và loại bỏ phù hợp. Cách tiếp cận này giúp hạn chế tình trạng doanh nghiệp phụ thuộc quá nhiều vào tín chỉ carbon mà chưa thực sự cải thiện hiệu quả môi trường trong hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Bên cạnh đó, ISO 14068 còn đưa ra các yêu cầu liên quan đến việc xây dựng cam kết, thực hiện và công bố tuyên bố trung hòa carbon. Qua đó, tổ chức có cơ sở chứng minh những nỗ lực giảm phát thải, bảo đảm tính minh bạch và nâng cao độ tin cậy đối với các bên liên quan.

Thúc đẩy giảm phát thải thực chất và cải tiến liên tục

Một trong những thách thức hiện nay là việc đánh giá các tuyên bố trung hòa carbon giữa các tổ chức chưa thực sự đồng nhất. Sự khác biệt về định nghĩa, phương pháp tính toán, phạm vi đánh giá và cách thức sử dụng tín chỉ carbon có thể khiến việc xác định mức độ trung hòa carbon trở nên phức tạp.

ISO 14068 góp phần giải quyết vấn đề này bằng cách thiết lập phương pháp tiếp cận nhất quán, giúp phân biệt giữa những nỗ lực giảm phát thải thực chất với các tuyên bố trung hòa carbon chủ yếu dựa trên hoạt động bù trừ.

Đặc biệt, tiêu chuẩn đặt cải tiến liên tục làm trọng tâm của lộ trình trung hòa carbon. Thay vì chỉ hướng tới mục tiêu mang tính tuyên bố, doanh nghiệp cần xây dựng kế hoạch dài hạn, thường xuyên theo dõi lượng phát thải, đánh giá hiệu quả các giải pháp và điều chỉnh hoạt động khi cần thiết. Việc ưu tiên giảm phát thải và tăng cường loại bỏ khí nhà kính cũng giúp doanh nghiệp từng bước giảm sự phụ thuộc vào bù trừ carbon. Đây là nền tảng quan trọng để xây dựng chiến lược ứng phó với biến đổi khí hậu có tính thực chất và bền vững hơn.

Gia tăng lợi thế cạnh tranh cho doanh nghiệp

Việc áp dụng ISO 14068 mang lại nhiều lợi ích trong quá trình quản lý môi trường và thực hiện mục tiêu phát triển bền vững.

Trước hết, tiêu chuẩn cung cấp phương pháp thống nhất để doanh nghiệp định lượng, quản lý và chứng minh kết quả trung hòa carbon. Nhờ đó, các cam kết và tuyên bố về môi trường có cơ sở rõ ràng hơn, góp phần củng cố niềm tin của khách hàng, đối tác và nhà đầu tư.

Bên cạnh đó, việc ưu tiên giảm phát thải khí nhà kính giúp doanh nghiệp nhận diện những công đoạn phát sinh nhiều carbon, từ đó có giải pháp cải tiến quy trình sản xuất, sử dụng năng lượng hiệu quả và tối ưu hóa hoạt động trong chuỗi cung ứng.

ISO 14068 cũng hỗ trợ doanh nghiệp xây dựng lộ trình giảm phát thải dài hạn, thúc đẩy cải tiến liên tục và nâng cao năng lực quản trị các vấn đề môi trường. Đây là yếu tố ngày càng quan trọng khi yêu cầu về phát triển bền vững, minh bạch thông tin và trách nhiệm môi trường đang được chú trọng trong thương mại quốc tế.

Đáng chú ý, tiêu chuẩn được xây dựng dựa trên nền tảng các tiêu chuẩn quốc tế đã được thiết lập về định lượng, báo cáo, xác nhận và kiểm chứng khí nhà kính. Điều này tạo điều kiện để doanh nghiệp kết nối hoạt động quản lý carbon với hệ thống quản lý môi trường và các chương trình phát triển bền vững hiện có.

Có thể thấy, ISO 14068 không chỉ là công cụ hỗ trợ doanh nghiệp thực hiện cam kết trung hòa carbon mà còn định hướng cách tiếp cận có trách nhiệm hơn đối với vấn đề phát thải khí nhà kính. Việc áp dụng tiêu chuẩn sẽ góp phần thúc đẩy chuyển đổi sang mô hình sản xuất, kinh doanh ít carbon, nâng cao năng lực cạnh tranh và đóng góp vào mục tiêu ứng phó với biến đổi khí hậu trên phạm vi toàn cầu.

Hồng Vân (theo ISO)