Doanh nghiệp làng nghề dệt may áp dụng công cụ cải tiến, nâng cao năng suất chất lượng

Trong nhiều năm qua, các làng nghề truyền thống đã đóng vai trò quan trọng trong việc gìn giữ giá trị văn hóa và tạo sinh kế cho người dân địa phương. Tuy nhiên, mô hình sản xuất phổ biến tại các làng nghề vẫn mang nặng tính gia đình, quy mô nhỏ lẻ và quy trình thiếu chuẩn hóa, việc phân bổ, sử dụng máy móc còn nhiều hạn chế. Những yếu tố này âm thầm kéo giảm năng suất, làm gia tăng chi phí và bào mòn lợi nhuận của doanh nghiệp cơ sở nhỏ và vừa.

Mặt khác, khi thị trường mở rộng, không chỉ tiêu thụ trong phạm vi địa phương mà mở rộng ra các chuỗi cung ứng lớn hơn, yêu cầu về chất lượng đồng đều, tiến độ giao hàng và khả năng truy xuất nguồn gốc ngày càng cao. Nhiều doanh nghiệp làng nghề thừa nhận rằng, dù có đơn hàng nhưng không dám nhận với số lượng lớn vì lo ngại quá tải, không kiểm soát được chất lượng hoặc chậm tiến độ. Đây chính là rào cản lớn khiến sản phẩm làng nghề khó bước ra thị trường rộng lớn hơn, đặc biệt là xuất khẩu.

Trong bối cảnh đó, Kaizen xuất hiện như một phương pháp cải tiến phù hợp với thực tế sản xuất làng nghề: không đòi hỏi nguồn lực tài chính lớn, mà nhấn mạnh vào cải tiến ngay tại hiện trường sản xuất bằng những bước nhỏ nhưng liên tục. Điều này giúp các doanh nghiệp phát hiện lãng phí, chuẩn hóa công việc và tối ưu hóa quy trình từng bước một, từ đó gia tăng năng suất lao động và chất lượng sản phẩm một cách bền vững.

Đơn cử tại Công ty TNHH Dệt May Xuất khẩu Hồng Nhật xuất thân từ làng nghề Phương La - Hưng Hà (Hưng Yên), để đáp ứng yêu cầu khắt khe của thị trường khó tính như Nhật Bản, Hồng Nhật, công ty luôn không ngừng học hỏi những công nghệ sản xuất mới, đầu tư dây chuyền công nghệ, máy móc hiện đại, tiên tiến nhập khẩu từ Nhật Bản, Hàn Quốc để luôn đảm bảo chất lượng sản phẩm tốt nhất.

Công ty TNHH Dệt May Xuất khẩu Hồng Nhật đã có những thay đổi rõ rệt từ khi áp dụng công cụ Kaizen

Hiện nay, bên cạnh cập nhật máy móc hiện đại, ứng dụng khoa học kỹ thuật, Hồng Nhật đang áp dụng công cụ cải tiến liên tục bằng hệ thống công cụ Kaizen nhằm giảm thiểu chi phí, nâng cao năng suất chất lượng sản phẩm, đưa sản phẩm của công ty phát triển ra nhiều quốc gia hơn nữa. Sau khi cải tiến hiện trường và cân chuyền công đoạn may công nghiệp, năng suất đã tăng lên 16%, rút ngắn 10% thời gian công đoạn nhặt, phân loại khăn thể thao từ cải tiến hiện trường, loại bỏ lãng phí trong di chuyển.

Một ví dụ khác tại Công ty TNHH Happiness Việt Nam ở làng nghề thuộc xã Thường Tín (Hà Nội) với tham vọng trở thành thương hiệu hàng đầu Việt Nam và khu vực về ngành hàng chăn ga gối đệm và bông tắm. Để thích ứng và hoạt động tốt trong môi trường kinh doanh ngày càng biến đổi nhanh và cạnh tranh gay gắt, Công ty đã áp dụng công cụ Kaizen trong khâu dự toán, đo lường và cắt vải nhằm tối ưu chi phí sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm và lấy tinh thần cải tiến liên tục cùng với sự kết hợp giữa ý thức người lao động, người quản lý với khoa học, công nghệ, máy móc sản xuất hiện đại làm lợi thế cạnh tranh trong lĩnh vực sản xuất, xuất khẩu khăn bông.

Kết quả từ một số doanh nghiệp làng nghề áp dụng Kaizen cho thấy những con số cải thiện đáng kể. Nhiều đơn vị kinh doanh đã ghi nhận năng suất lao động tăng trên 10–15% chỉ sau một thời gian ngắn triển khai, trong khi tỷ lệ lỗi sản phẩm giảm rõ rệt. Quan trọng hơn, doanh nghiệp dần hình thành được quy trình sản xuất ổn định, có khả năng mở rộng quy mô khi có đơn hàng lớn, thay vì bị động như trước. Đây chính là nền tảng để làng nghề từng bước tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, thay vì chỉ dừng ở sản xuất manh mún.

Theo ông Lê Minh Tâm, Giám đốc Trung tâm Đào tạo nghiệp vụ Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng (Uỷ ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia), Kaizen không chỉ mang lại lợi ích hữu hình như giảm lãng phí, tăng năng suất và tiết kiệm chi phí mà còn mang lợi ích vô hình quan trọng: xây dựng văn hoá doanh nghiệp coi trọng cải tiến từng ngày, khuyến khích người lao động tham gia đề xuất những cải tiến dù nhỏ nhất.

Có thể thấy, Kaizen giúp doanh nghiệp làng nghề xây dựng năng lực cải tiến nội tại, thay vì trông chờ vào các hỗ trợ bên ngoài, doanh nghiệp có thể tự nhận diện vấn đề và từng bước hoàn thiện hệ thống sản xuất của mình. Khi năng suất được cải thiện, chi phí giảm, chất lượng ổn định hơn, doanh nghiệp sẽ có dư địa để đầu tư ngược trở lại cho công nghệ, thiết kế và phát triển thị trường.

Bảo Linh