Người kể chuyện của tiêu chuẩn

Từ quy định kỹ thuật đến câu chuyện giữ niềm tin

Đã có thời điểm nhiều doanh nghiệp xem tiêu chuẩn chất lượng như một điều kiện bắt buộc để đưa hàng hóa ra thị trường. Các quy chuẩn kỹ thuật hay chứng nhận chất lượng thường bị nhìn nhận như những thủ tục tốn kém về thời gian và chi phí. Tuy nhiên, cùng với sự thay đổi của thị trường và yêu cầu ngày càng cao từ người tiêu dùng, nhận thức đó đã dần thay đổi.

Đại diện Sunhouse từng chia sẻ, trong giai đoạn đầu phát triển, doanh nghiệp chủ yếu tập trung vào mẫu mã, giá thành và hệ thống phân phối. Nhưng khi hàng giả, hàng nhái và sản phẩm không rõ nguồn gốc xuất hiện ngày càng nhiều, doanh nghiệp nhận ra rằng niềm tin của khách hàng không thể được duy trì bằng quảng cáo hay khuyến mại.

Điều giữ chân người tiêu dùng cuối cùng vẫn là chất lượng sản phẩm và sự minh bạch. Từ đó, các hoạt động kiểm soát chất lượng, kiểm nghiệm, truy xuất nguồn gốc hay tuân thủ tiêu chuẩn an toàn không còn là công việc riêng của bộ phận kỹ thuật mà trở thành một phần trong chiến lược phát triển thương hiệu.

Trong hành trình thay đổi nhận thức đó, báo chí góp phần giúp doanh nghiệp nhìn tiêu chuẩn dưới một góc độ khác - không phải chi phí bắt buộc mà là nền tảng để phát triển bền vững.

Tiêu chuẩn vốn là lĩnh vực chứa nhiều nội dung chuyên môn sâu và không dễ tiếp cận với doanh nghiệp nhỏ hay người tiêu dùng phổ thông. Ông Triệu Việt Phương, Viện trưởng Viện Tiêu chuẩn Chất lượng Việt Nam (Uỷ ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia) chia sẻ, trong bối cảnh hội nhập và chuyển đổi số, tiêu chuẩn ngày càng được xem là "hạ tầng mềm" của nền kinh tế. Không chỉ tạo ra các quy tắc kỹ thuật, tiêu chuẩn còn hình thành ngôn ngữ chung cho sản xuất, thương mại và đổi mới sáng tạo.

Tuy nhiên, một tiêu chuẩn dù được xây dựng tốt đến đâu cũng chỉ phát huy giá trị khi được hiểu đúng và áp dụng rộng rãi. “Báo chí giúp chuyển tải các nội dung chuyên môn phức tạp thành những thông tin gần gũi, dễ hiểu, gắn với lợi ích thiết thực của doanh nghiệp và người dân”, ông Triệu Việt Phương chia sẻ.

Bởi vậy, những bài viết về tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng ngày nay không chỉ dừng lại ở viện dẫn quy định hay trích dẫn các điều khoản kỹ thuật. Thay vào đó là những câu chuyện về an toàn sản phẩm, chất lượng hàng hóa, truy xuất nguồn gốc hay những lợi ích cụ thể mà doanh nghiệp nhận được khi đầu tư cho tiêu chuẩn, chất lượng.

Khi được kể bằng ngôn ngữ đời sống, tiêu chuẩn không còn là khái niệm xa lạ mà trở thành yếu tố gắn liền với mỗi quyết định sản xuất, kinh doanh và tiêu dùng.

Lan tỏa văn hóa chất lượng

Đối với nhiều doanh nghiệp, báo chí không chỉ là kênh quảng bá thương hiệu mà còn là nguồn thông tin giúp cập nhật xu hướng thị trường và các yêu cầu mới về chất lượng. Ông Nguyễn Minh Quý, Giám đốc Công ty Cổ phần Quý Phát cho biết, có những thời điểm doanh nghiệp tiếp cận được các xu hướng tiêu dùng xanh hoặc yêu cầu mới của thị trường thông qua báo chí trước cả khi nhận được cảnh báo từ đối tác.

“Trước đây nhiều doanh nghiệp khá e ngại khi nhắc đến tiêu chuẩn vì nghĩ rằng nó khó hiểu và xa thực tế. Nhưng khi báo chí phân tích bằng những câu chuyện cụ thể, doanh nghiệp dễ hình dung hơn và thấy rõ lợi ích của việc đầu tư cho chất lượng”, ông Quý chia sẻ.

Không chỉ đồng hành cùng doanh nghiệp, báo chí còn góp phần bảo vệ những đơn vị làm ăn chân chính thông qua việc phản ánh các vụ việc hàng giả, hàng nhái và sản phẩm kém chất lượng. Đặc biệt, khi người tiêu dùng quan tâm hơn đến nguồn gốc xuất xứ, chứng nhận chất lượng và uy tín thương hiệu, thị trường cũng dần hình thành sự sàng lọc tích cực. Những doanh nghiệp đầu tư nghiêm túc cho chất lượng có thêm cơ hội khẳng định vị thế, trong khi các sản phẩm trôi nổi ngày càng khó tồn tại.

Ở góc độ của cơ quan làm tiêu chuẩn, ông Triệu Việt Phương cho hay, khi người tiêu dùng có nhận thức đúng về tiêu chuẩn và chất lượng, doanh nghiệp sẽ có thêm động lực đầu tư cho đổi mới công nghệ, cải tiến sản phẩm và áp dụng các tiêu chuẩn tiên tiến. “Tôi cho rằng tiêu chuẩn là hạ tầng mềm của nền kinh tế, còn báo chí là lực lượng giúp hạ tầng đó được xã hội hiểu, tin tưởng và khai thác hiệu quả” - ông chia sẻ.

Có thể không nhiều người nhớ tên một bộ tiêu chuẩn với những ký hiệu dài và phức tạp, nhưng họ sẽ nhớ cảm giác yên tâm khi lựa chọn một sản phẩm an toàn, rõ nguồn gốc và đáng tin cậy. Và phía sau niềm tin ấy là sự đóng góp thầm lặng của những người làm báo đang mỗi ngày đưa ngôn ngữ kỹ thuật đến gần hơn với cuộc sống.

Thanh Hương