TCVN 14673:2026: Kiểm soát chất lượng thang chữa cháy cầm tay

Trong công tác phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, thang cầm tay là phương tiện hỗ trợ lực lượng chức năng tiếp cận các vị trí cao, đưa thiết bị lên tầng trên và cứu người mắc kẹt tại những khu vực khó tiếp cận. Tuy nhiên, đây cũng là thiết bị phải chịu tải trọng trong quá trình sử dụng, thường xuyên được triển khai trong điều kiện khẩn trương, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn nếu kết cấu không bảo đảm hoặc các bộ phận bị hư hỏng.

Thực tế đó đặt ra yêu cầu phải có những quy định kỹ thuật cụ thể để kiểm soát chất lượng thang chữa cháy cầm tay, từ cấu tạo, kích thước, khả năng chịu lực đến độ an toàn của các cơ cấu vận hành. Việc ban hành Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 14673:2026 về “Phòng cháy, chữa cháy - Thang chữa cháy cầm tay - Yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử” góp phần tạo cơ sở thống nhất cho việc đánh giá chất lượng sản phẩm, qua đó hỗ trợ bảo đảm an toàn trong quá trình sử dụng.

TCVN 14673:2026 được xây dựng trên cơ sở tham khảo và có điều chỉnh, bổ sung so với tiêu chuẩn GOST 34705-2020. Tiêu chuẩn do Cục Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ biên soạn, Bộ Công an đề nghị, Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia thẩm định, Bộ Khoa học và Công nghệ công bố.

Theo đó, TCVN 14673:2026 quy định yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử đối với thang chữa cháy cầm tay. Phạm vi tiêu chuẩn không bao gồm thang cứu nạn treo dùng trong phòng cháy, chữa cháy và thang kéo dài lắp đặt trên khung gầm ô tô chuyên dụng phục vụ chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ.

Tiêu chuẩn định nghĩa thang chữa cháy cầm tay là thang dùng để đưa người sử dụng và thiết bị lên các tầng cao của công trình nhằm chữa cháy và cứu người từ các vị trí cao, được cấu tạo gồm 2 thanh dọc song song liên kết với nhau bằng các bậc thang ngang chịu lực.

Tiêu chuẩn phân loại thang chữa cháy cầm tay thành bốn dạng chính, gồm thang kéo dài, thang móc, thang gập và thang kết hợp. Trong đó, thang kéo dài gồm nhiều đoạn liên kết với nhau, có cơ cấu cho phép điều chỉnh chiều dài; thang móc có bộ phận móc ở đầu để treo vào bề mặt tựa; thang gập có các bậc liên kết với thanh dọc thông qua khớp bản lề. Thang kết hợp là loại có thể thay đổi hình dạng, tích hợp đặc điểm chức năng của nhiều dạng thang.

Về yêu cầu chung, khoảng cách giữa hai bậc thang phải nằm trong khoảng 250 mm đến 305 mm; chiều rộng thông thủy không nhỏ hơn 250 mm. Tỷ lệ giữa khối lượng và chiều dài thang cũng được giới hạn tùy từng loại. Phần chân thang, trừ thang móc phải có gai nhọn hoặc miếng đệm chống trượt nhằm hạn chế nguy cơ trượt trên bề mặt đỡ.

Đối với từng loại thang, tiêu chuẩn quy định thêm các yêu cầu riêng. Chẳng hạn, thang kéo dài phải có cơ cấu giới hạn hành trình, chốt khóa và cơ cấu dừng để giữ chắc các đoạn thang ở những vị trí làm việc. Việc kéo và thu hồi các đoạn thang phải bảo đảm vận hành phù hợp, không bị giật hoặc kẹt. Các yêu cầu về khả năng chịu tải, biến dạng của thanh dọc, độ bền bậc thang và cơ cấu khóa cũng được quy định cụ thể.

Với thang móc và thang gập, tiêu chuẩn đưa ra các chỉ tiêu về biến dạng, khả năng chịu tải của thanh dọc, bậc thang và các bộ phận liên kết. Thang kết hợp phải đáp ứng yêu cầu của tiêu chuẩn, đồng thời tính đến đặc tính chức năng của từng loại thang cấu thành.

Không dừng ở việc quy định thông số kỹ thuật, TCVN 14673:2026 còn đưa ra phương pháp lấy mẫu và thử nghiệm để đánh giá mức độ đáp ứng của sản phẩm. Các nội dung kiểm tra bao gồm kích thước hình học, khối lượng, khả năng chịu tải, độ biến dạng và độ bền của các bộ phận. Việc thử nghiệm được thực hiện với tải trọng tĩnh, sử dụng thiết bị, dụng cụ đo phù hợp và bảo đảm yêu cầu về độ chính xác, hiệu chuẩn.

Nhìn chung, với hệ thống yêu cầu kỹ thuật và phương pháp thử được quy định cụ thể, TCVN 14673:2026 góp phần chuẩn hóa việc đánh giá chất lượng thang chữa cháy cầm tay. Qua đó, tiêu chuẩn góp phần hạn chế nguy cơ sự cố do thiết bị không bảo đảm chất lượng, hỗ trợ nâng cao mức độ an toàn và hiệu quả trong hoạt động phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ.

Hoàng Bách