Xưởng may thông minh - Giải pháp tối ưu nâng cao năng suất và chất lượng

Ngành dệt may Việt Nam đóng góp khoảng 10–15% GDP hằng năm, đồng thời tạo ra hàng triệu việc làm, trở thành một trong những ngành kinh tế quan trọng của đất nước. Tuy nhiên, với hơn 7.000 doanh nghiệp, trong đó 80% là vừa và nhỏ, ngành dệt may cũng gặp nhiều thách thức về năng suất, quản lý tiến độ và kiểm soát chất lượng. Trong bối cảnh Cách mạng công nghiệp 4.0 và chuyển đổi số tác động mạnh mẽ tới nền kinh tế, các doanh nghiệp dệt may Việt Nam đang tích cực áp dụng các giải pháp công nghệ để tạo ra những “xưởng may thông minh”, hướng tới nâng cao năng lực sản xuất, chất lượng và quản trị.

"Xưởng may thông minh" là sự kết hợp giữa nền tảng công nghệ và hệ thống máy móc, thiết bị được kết nối Internet of Things (IoT), trong đó dữ liệu được thu thập, tổng hợp và phân tích bằng các ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI). Khác với mô hình xưởng may truyền thống, nơi các bộ phận trong quy trình sản xuất hoạt động rời rạc, "xưởng may thông minh" kết nối toàn bộ quy trình từ văn phòng, công nhân sản xuất, kiểm tra chất lượng, lưu kho, xuất kho thành một hệ thống đồng bộ. Nhờ đó, nhà quản lý có thể giám sát, điều chỉnh và tối ưu toàn bộ hoạt động sản xuất ngay lập tức khi phát hiện vấn đề, thay vì phải dựa vào ghi chép thủ công hoặc báo cáo theo giờ, ngày, tuần.

Ngành dệt may Việt Nam đang chuyển mình mạnh mẽ nhờ xưởng may thông minh. Ảnh minh họa

Việc áp dụng mô hình "xưởng may thông minh" mang lại nhiều lợi ích rõ rệt. Doanh nghiệp có thể giám sát tiến độ sản xuất từ xa, chủ động quản lý các đơn hàng, tiết kiệm thời gian và công sức, đồng thời nâng cao hiệu quả quản trị. Các quy trình sản xuất được tối ưu hóa, giảm thiểu lỗi, phát hiện và khắc phục kịp thời các vấn đề trong sản xuất, từ đó nâng cao chất lượng sản phẩm và hiệu suất làm việc. Đặc biệt, với các doanh nghiệp sản xuất theo đơn hàng, việc đảm bảo tiến độ là yếu tố sống còn để tránh thiệt hại hợp đồng và giữ uy tín với khách hàng.

Một ví dụ điển hình tại Việt Nam là Công ty TNHH Dệt May Phú Tường ở Quảng Nam. Trước đây, doanh nghiệp phải dựa vào nhiều nhóm chat trên các nền tảng OTT, ghi chép thủ công để theo dõi tiến độ và kiểm soát chất lượng, dẫn đến chồng chéo thông tin, tắc nghẽn luồng công việc khi quy mô lên tới hơn 200 công nhân. Sau khi áp dụng nền tảng quản trị sản xuất Retex, Phú Tường đã tự động hóa toàn bộ quy trình từ lập kế hoạch, kiểm tra nguyên vật liệu, quản lý cắt, may, thêu, kiểm tra chất lượng, đến đóng gói. Các vấn đề được phát hiện và cảnh báo tức thời, giúp doanh nghiệp loại bỏ được các phương thức quản lý thủ công không hiệu quả, tăng khả năng kiểm soát tiến độ và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Bên cạnh Phú Tường, nhiều doanh nghiệp may khác cũng đang triển khai chuyển đổi số để nâng cao năng suất và hiệu quả quản lý. Công ty CP May Sông Hồng đã áp dụng giải pháp IoT kết hợp phần mềm quản lý sản xuất, giúp giám sát và tối ưu hóa công đoạn may, giảm thời gian chết máy và nâng cao năng suất lao động.

Ông Bùi Việt Quang, Tổng giám đốc May Sông Hồng tiết lộ, Công ty phải không ngừng đầu tư vào công nghệ và quản trị để cạnh tranh hơn về năng lực sản xuất, giá cả, dịch vụ chăm sóc khách hàng, đồng thời duy trì sự minh bạch trong quản trị, đầu tư các giải pháp bảo vệ môi trường để giữ niềm tin từ phía khách hàng. Bên cạnh đó, Công ty ưu tiên đặc biệt cho việc đầu tư và đào tạo nâng cao đội ngũ thiết kế, phát triển mẫu, kinh doanh, kiểm soát chất lượng.

Công ty CP May Sông Hồng đã áp dụng giải pháp IoT kết hợp phần mềm quản lý sản xuất giúp nâng cao hiệu quả rõ rệt

Tương tự, Công ty CP Dệt May Đông Phương triển khai hệ thống MES (Manufacturing Execution System) để đồng bộ hóa quy trình, theo dõi tiến độ theo từng chuyền, giảm tồn kho và nâng cao tỷ lệ sản phẩm đạt chuẩn chất lượng. Ngoài ra, Công ty CP May Thành Công cũng đầu tư chuyển đổi số với hệ thống quản lý dữ liệu sản xuất và ERP, cho phép giám sát thời gian thực, phân tích năng suất và dự báo nhu cầu nhân công, từ đó tăng khả năng đáp ứng đơn hàng xuất khẩu.

Hay Công ty cổ phần Đầu tư và Thương mại TNG là một trong những đơn vị tiên phong trong chuyển đổi số của ngành dệt may Thái Nguyên. Với định hướng phát triển nhà máy thông minh và mô hình sản xuất tinh gọn, TNG đã đầu tư hàng trăm tỷ đồng vào công nghệ. Ngay từ năm 2003, Công ty đã định hướng gắn kết hoạt động sản xuất với chuyển đổi số và quản trị số. Ban đầu, TNG ứng dụng các phần mềm đơn lẻ, sau đó tiến đến thuê thiết kế phần mềm theo quy trình riêng và hiện nay đã tự chủ trong việc phát triển phần mềm quản trị và giải pháp công nghệ TRE. Đáng chú ý, phần mềm TRE liên tục được cải tiến, tích hợp công nghệ mới như trí tuệ nhân tạo (AI), phân tích dữ liệu lớn, kết nối IoT và đang hướng đến ứng dụng công nghệ Blockchain.

Nhìn chung, việc chuyển đổi số trong ngành dệt may Việt Nam không chỉ giúp giám sát và quản lý tiến độ sản xuất hiệu quả, mà còn tạo ra một môi trường sản xuất linh hoạt, giảm lỗi, tối ưu chi phí và nâng cao năng suất lao động. Nhờ áp dụng chuyển đổi số, các doanh nghiệp có thể thu hẹp khoảng cách với các nước phát triển, tăng năng lực cạnh tranh và tạo nền tảng cho các giải pháp công nghiệp 4.0 trong tương lai. Đây là bước tiến quan trọng để ngành dệt may Việt Nam không chỉ duy trì vai trò quan trọng trong nền kinh tế mà còn phát triển bền vững, hiện đại và hiệu quả hơn.

An Dương