BSI và ISO ra mắt tiêu chuẩn toàn cầu giải quyết vấn đề lãng phí thực phẩm

Tạo khuôn khổ chung kiểm soát lãng phí thực phẩm

Tổ chức Tiêu chuẩn Anh (BSI) và Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO) đã đưa ra tiêu chuẩn quốc tế mới nhằm hỗ trợ phòng ngừa và giảm thiểu lãng phí thực phẩm. Tiêu chuẩn mang tên BS ISO 20001 - Food loss and waste management system - Requirements for the prevention and minimisation of food loss and waste across the food supply chain (Hệ thống quản lý tổn thất và lãng phí thực phẩm - Yêu cầu về phòng ngừa, giảm thiểu tổn thất và lãng phí thực phẩm trong toàn bộ chuỗi cung ứng thực phẩm - BS ISO 20001), thiết lập các quy trình chuẩn hóa để tổ chức trong chuỗi cung ứng quản lý thực phẩm dư thừa, tổn thất và lãng phí thực phẩm.

Đây là tiêu chuẩn hệ thống quản lý có thể áp dụng rộng rãi trong lĩnh vực thực phẩm. Từ nông dân, nhà sản xuất đến nhà phân phối, nhà bán lẻ và đơn vị cung cấp dịch vụ ăn uống, các tổ chức ở nhiều quy mô khác nhau đều có thể đưa nguyên tắc của tiêu chuẩn vào hoạt động hằng ngày.

Phạm vi rộng này có ý nghĩa đáng kể bởi tổn thất và lãng phí thực phẩm không phải vấn đề riêng của một công đoạn. Việc xây dựng khuôn khổ chung cho toàn chuỗi tạo điều kiện để các tổ chức xác định nơi phát sinh lãng phí, tổ chức hoạt động quản lý có hệ thống và theo dõi kết quả thay vì chỉ xử lý vấn đề khi thực phẩm đã trở thành phần dư thừa hoặc bị loại bỏ.

Nội dung tiêu chuẩn cũng nhấn mạnh cách tiếp cận từ “nông trại tới bàn ăn”, trong đó tiêu chuẩn hướng dẫn các chủ thể trong ngành thực phẩm nhận diện những điểm phát sinh lãng phí và triển khai cải tiến một cách có hệ thống. Điều này đặt trọng tâm vào việc kiểm soát quá trình, thay vì xem giảm lãng phí là một hoạt động tách biệt khỏi vận hành của doanh nghiệp.

BSI và ISO ra mắt tiêu chuẩn quốc tế nhằm ngăn ngừa lãng phí thực phẩm.

Đo lường và báo cáo trở thành một phần của hệ thống quản lý

Một nội dung quan trọng của BS ISO 20001 là giúp doanh nghiệp lập kế hoạch, triển khai và lập hồ sơ các quá trình nhằm theo dõi, giảm thiểu và báo cáo thực phẩm dư thừa cũng như tổn thất, lãng phí. Như vậy, mục tiêu giảm lãng phí được gắn với các hoạt động quản lý có thể theo dõi và đánh giá.

Tiêu chuẩn được phát triển bởi các chuyên gia đến từ hơn 30 quốc gia, trong đó có WRAP - tổ chức hoạt động trong lĩnh vực môi trường. Quá trình xây dựng kế thừa những phương pháp đo lường và báo cáo hiện có, bao gồm phương pháp do WRAP phát triển cùng ngành công nghiệp tại Anh và trên phạm vi quốc tế.

Việc dựa trên những phương pháp đã được sử dụng trong thực tế giúp BS ISO 20001 không tách rời các hoạt động mà doanh nghiệp đang triển khai. Thay vào đó, tiêu chuẩn cung cấp khuôn khổ thống nhất hơn để tổ chức những hoạt động này thành hệ thống quản lý, từ theo dõi hiện trạng đến đánh giá tiến bộ và tiếp tục cải thiện.

Theo BSI, đây là tiêu chuẩn hệ thống quản lý đầu tiên được quốc tế công nhận cung cấp khuôn khổ chuẩn hóa toàn cầu để các tổ chức quản lý, phòng ngừa và giảm thực phẩm dư thừa, tổn thất và lãng phí thực phẩm. Tiêu chuẩn đồng thời được thiết kế để bổ sung cho các hướng dẫn và phương pháp đang tồn tại, thay vì thay thế toàn bộ những cách tiếp cận đã được áp dụng.

Đưa giảm lãng phí vào hoạt động thường xuyên của doanh nghiệp

Một điểm mới đáng chú ý trong bản tiêu chuẩn là ở khả năng đưa vấn đề tổn thất và lãng phí thực phẩm từ những cam kết riêng lẻ vào quá trình quản lý thường xuyên.

Các tổ chức có thể sử dụng tiêu chuẩn như một khuôn khổ cho cải tiến liên tục, đồng thời đánh giá tiến độ dựa trên các yêu cầu của tiêu chuẩn. Cách tiếp cận thống nhất cũng giúp doanh nghiệp theo dõi kết quả và báo cáo tiến độ một cách đáng tin cậy hơn tới cơ quan quản lý, khách hàng và nhà đầu tư.

Bà Emily Field, phụ trách lĩnh vực thực phẩm tại BSI nhận định, tham vọng và hành động nhằm giải quyết tổn thất, lãng phí thực phẩm đang gia tăng trên toàn chuỗi cung ứng. Theo bà, tiêu chuẩn mới kế thừa các phương pháp đo lường và báo cáo hiện có nhưng bổ sung một khuôn khổ nhất quán, có thể áp dụng trên phạm vi toàn cầu. Mục tiêu cuối cùng là đưa việc giảm tổn thất và lãng phí thực phẩm vào chính cách thức một tổ chức vận hành.

Một khuôn khổ chung còn giúp hình thành ngôn ngữ thống nhất khi doanh nghiệp trao đổi về kết quả thực hiện với các bên liên quan. BSI cho rằng điều này có thể hỗ trợ xây dựng niềm tin trong quá trình truyền đạt tiến độ tới cơ quan quản lý, khách hàng và nhà đầu tư, đồng thời đóng góp vào hệ thống thực phẩm bền vững và bảo đảm hơn.

Từ cam kết giảm lãng phí đến cải tiến có hệ thống

Sự ra đời của BS ISO 20001 trong bối cảnh giảm lãng phí thực phẩm đã nhận được nhiều cam kết, song việc chuyển cam kết thành thay đổi vẫn là thách thức. Trong đó, vấn đề được đưa khi một khuôn khổ toàn cầu đã được hình thành để giải quyết tình trạng thực phẩm bị hư hỏng và lãng phí kéo dài, trong khi các cam kết giảm lãng phí của doanh nghiệp trước đây không phải lúc nào cũng đạt kết quả như kỳ vọng.

Điểm khác biệt mà tiêu chuẩn mới hướng tới là tạo ra cách tiếp cận có cấu trúc: xác định nơi lãng phí phát sinh, đo lường, theo dõi và thực hiện những cải tiến có hệ thống. Với cách tiếp cận này, giảm lãng phí không chỉ dừng ở một mục tiêu môi trường mà được đưa vào quá trình quản lý và vận hành của tổ chức.

Ông Catherine David, Giám đốc điều hành WRAP đánh giá tiêu chuẩn mới là một bước tiến quan trọng đối với nỗ lực giảm tổn thất và lãng phí thực phẩm. Theo ông, một tiêu chuẩn quốc tế được công nhận sẽ giúp các tổ chức tập trung hơn vào việc theo dõi và quản lý vấn đề này một cách có hệ thống, từ đó biến hoạt động giảm lãng phí thành một phần ngày càng ổn định trong phương thức vận hành.

Bảo Linh