Hộp đựng thực phẩm: Không phải loại nhựa nào cũng phù hợp để đựng đồ ăn

Đối với bao bì, dụng cụ bằng nhựa tổng hợp tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm, QCVN 12-1:2011/BYT là quy chuẩn kỹ thuật quốc gia quy định các yêu cầu an toàn đối với nhóm sản phẩm này. Quy chuẩn tập trung vào các yêu cầu kỹ thuật nhằm kiểm soát nguy cơ ảnh hưởng đến chất lượng và an toàn thực phẩm từ vật liệu nhựa.

Theo quy định về điều kiện an toàn thực phẩm đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh dụng cụ, vật liệu bao gói, chứa đựng thực phẩm, các sản phẩm này phải được sản xuất từ nguyên liệu an toàn, không thôi nhiễm chất độc hại, không làm ảnh hưởng đến chất lượng, an toàn thực phẩm và phải đáp ứng quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.

Ký hiệu nhựa không phải là “tem an toàn”

Trên các hộp nhựa, người tiêu dùng thường thấy những ký hiệu như PET, HDPE, PP hoặc các con số từ 1 đến 7. Đây là những thông tin giúp nhận biết loại nhựa, nhưng không nên chỉ dựa vào ký hiệu này để kết luận một sản phẩm có thể sử dụng trong mọi trường hợp.

Điều quan trọng là hộp được thiết kế cho mục đích gì và nhà sản xuất hướng dẫn sử dụng như thế nào. Một sản phẩm phù hợp để chứa thực phẩm ở nhiệt độ thường không đồng nghĩa với việc có thể dùng để đựng thức ăn nóng hoặc đưa vào lò vi sóng.

Vì vậy, nếu sử dụng hộp để chứa thực phẩm nóng, hâm nóng hoặc bảo quản trong điều kiện đặc biệt, người tiêu dùng cần kiểm tra hướng dẫn của nhà sản xuất về giới hạn nhiệt độ và cách sử dụng. Không nên tự suy đoán khả năng chịu nhiệt chỉ dựa trên màu sắc, độ dày hoặc ký hiệu loại nhựa.

Quy định mới về quản lý theo mức độ rủi ro

Từ ngày 1/7/2026, Thông tư 27/2026/TT-BYT của Bộ Y tế có hiệu lực, ban hành danh mục thực phẩm; dụng cụ chứa đựng thực phẩm và vật liệu bao gói tiếp xúc trực tiếp với thực phẩm có mức độ rủi ro trung bình thuộc trách nhiệm quản lý của Bộ Y tế.

Đây là một thay đổi đáng chú ý trong cách thức quản lý sản phẩm, hàng hóa theo mức độ rủi ro. Tuy nhiên, cần hiểu đúng rằng thông tư này là văn bản về danh mục và trách nhiệm quản lý, không có nghĩa các yêu cầu kỹ thuật đối với hộp nhựa được thay thế hoàn toàn bằng một quy định mới.

Do đó, khi đánh giá một hộp nhựa dùng để đựng thực phẩm, vẫn cần xem xét đồng thời vật liệu, mục đích sử dụng và các yêu cầu an toàn áp dụng đối với sản phẩm.

Hộp dùng một lần không nên mặc định là hộp dùng lâu dài

Một sản phẩm được thiết kế để sử dụng một lần không đồng nghĩa với việc có thể được tái sử dụng nhiều lần cho mọi mục đích.

Với hộp, cốc hoặc bao bì nhựa dùng một lần, người tiêu dùng nên tuân thủ đúng mục đích sử dụng do nhà sản xuất công bố. Khi hộp xuất hiện tình trạng nứt, biến dạng, xuống cấp hoặc không còn giữ được trạng thái ban đầu, nên thay thế thay vì tiếp tục sử dụng.

Đặc biệt, không sử dụng các vật dụng nhựa từng chứa hóa chất, chất tẩy rửa hoặc những sản phẩm không rõ nguồn gốc để đựng thực phẩm.

Người tiêu dùng nên kiểm tra gì trước khi mua?

Khi lựa chọn hộp đựng thực phẩm, thay vì chỉ quan tâm đến giá hoặc kiểu dáng, người tiêu dùng nên kiểm tra thông tin về nhà sản xuất, nguồn gốc, mục đích sử dụng và hướng dẫn bảo quản.

Nếu có nhu cầu đựng thức ăn nóng hoặc sử dụng trong lò vi sóng, cần kiểm tra rõ sản phẩm có được nhà sản xuất cho phép sử dụng trong điều kiện đó hay không, thay vì chỉ dựa vào ký hiệu nhựa.

Cũng cần lưu ý rằng các con số hoặc ký hiệu nhận biết nhựa không nên được xem như một “tem an toàn” cho mọi mục đích sử dụng. Mức độ phù hợp của một chiếc hộp còn phụ thuộc vào thiết kế sản phẩm, vật liệu, điều kiện tiếp xúc và cách sử dụng thực tế.

Hộp nhựa mang lại nhiều tiện lợi trong đời sống, nhưng không phải cứ là hộp nhựa thì có thể dùng để đựng mọi loại thực phẩm trong mọi điều kiện. Lựa chọn đúng sản phẩm và sử dụng đúng hướng dẫn là cách đơn giản để hạn chế những rủi ro không đáng có đối với an toàn thực phẩm.

Cẩm Anh