Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả: Động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng xanh
(VietQ.vn) - Trước áp lực bảo đảm an ninh năng lượng và yêu cầu giảm phát thải khí nhà kính ngày càng trở nên cấp thiết, việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả không chỉ là giải pháp trước mắt mà còn là một trong những động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng xanh, nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp, hướng tới phát triển bền vững.
Ngày 29/6/2026, tại Hà Nội, Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công (Bộ Công Thương) tổ chức Hội thảo “Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả: Lực đẩy từ chính sách và công nghệ”.
Hội thảo là một trong những hoạt động của Cộng đồng Hiệu quả năng lượng Việt Nam trong khuôn khổ Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 – 2030 (VNEEP3).
Dư địa tiết kiệm năng lượng trong các lĩnh vực còn rất lớn
Phát biểu tại hội thảo, bà Nguyễn Thị Lâm Giang- Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công nhấn mạnh, Cùng với việc tìm kiếm những nguồn năng lượng mới, việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả được xem là giải pháp thiết thực, nhất là trong bối cảnh nguồn năng lượng hóa thạch đang ngày càng cạn kiệt.
Bà Nguyễn Thị Lâm Giang cho biết, xác định được vai trò của sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong những năm qua, Chính phủ Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách liên quan cũng như phát động triển khai những hoạt động cụ thể để thúc đẩy việc sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả trong toàn xã hội.

Bà Nguyễn Thị Lâm Giang- Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công: Bộ Công Thương đặc biệt chú trọng đến hiệu quả sử dụng năng lượng đối với lĩnh vực thương mại
Là đơn vị quản lý nhà nước trong lĩnh vực công thương, Bộ Công Thương đặc biệt chú trọng đến hiệu quả sử dụng năng lượng đối với lĩnh vực thương mại thông qua các sản phẩm, thiết bị tiêu thụ năng lượng. Cụ thể, Chương trình dán nhãn năng lượng là biện pháp quản lý nhà nước nhằm thúc đẩy việc sử dụng thiết bị hiệu suất cao, loại bỏ dần các sản phẩm công nghệ lạc hậu, hướng tới việc xây dựng văn hóa tiêu dùng bền vững trong cộng đồng.
Chương trình góp phần đáng kể để đạt được mục tiêu tiết kiệm năng lượng 8 - 10% tổng tiêu thụ năng lượng toàn quốc giai đoạn từ năm 2019 - 2030 theo Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 – 2030.
“Triển khai Chương trình dán nhãn năng lượng và áp dụng mức hiệu suất năng lượng tối thiểu cho các phương tiện, thiết bị sử dụng năng lượng, Bộ Công Thương đã thực hiện dán nhãn cho gần 30 chủng loại sản phẩm theo Danh mục quy định tại Quyết định số 04/2017/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, thuộc các nhóm thiết bị gia dụng, văn phòng và công nghiệp. Đến nay, đã có hơn 40.000 sản phẩm được dán nhãn năng lượng trên thị trường- Cục trưởng Cục Đổi mới sáng tạo, Chuyển đổi xanh và Khuyến công cho hay.
Bên cạnh đó, theo báo cáo thống kê năng lượng mới nhất, tiêu thụ năng lượng của ngành công nghiệp tại Việt Nam chiếm hơn 50% tổng tiêu thụ năng lượng toàn quốc. Qua các khảo sát, đánh giá thực tế, ngành công nghiệp Việt Nam có thể tiết kiệm từ 20 đến 30% mức tiêu thụ năng lượng. Đối với các công trình xây dựng, với tỷ lệ gia tăng diện tích sàn đưa vào sử dụng hàng năm trên 40%, tiềm năng tiết kiệm năng lượng trong các công trình xây dựng tại Việt Nam ước tính từ 30 đến 35%.
“Những con số trên cho thấy dư địa tiết kiệm năng lượng trong các lĩnh vực còn rất lớn” bà Nguyễn Thị Lâm Giang nhấn mạnh.
Các tham luận tại hội thảo đều thống nhất rằng, sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả chính là động lực quan trọng thúc đẩy tăng trưởng xanh và phát triển bền vững.
Tại hội thảo, các chuyên gia đã phổ biến, cập nhật các cơ chế, chính sách, văn bản quy phạm pháp luật và các quy định mới liên quan đến sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Bên cạnh đó là những nội dung liên quan đến tiềm năng tiết kiệm năng lượng trong các doanh nghiệp tại khu, cụm công nghiệp; qua đó nhận diện những cơ hội, thách thức và chia sẻ các giải pháp thực tiễn giúp giảm chi phí sản xuất, nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và tăng cường năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Ngoài ra, hội thảo cũng giới thiệu những giải pháp công nghệ tiên tiến đến từ các doanh nghiệp hàng đầu trong lĩnh vực năng lượng và thiết bị, điển hình là giải pháp ứng dụng công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI) trong điều khiển và tối ưu vận hành hệ thống giúp doanh nghiệp nâng cao hiệu suất hoạt động, giảm tiêu hao năng lượng và tối ưu chi phí sản xuất.

Hội thảo góp phần nâng cao nhận thức, thúc đẩy ứng dụng các công nghệ tiên tiến, lan tỏa các mô hình sử dụng năng lượng hiệu quả và tạo động lực mạnh mẽ cho quá trình chuyển đổi xanh
Thúc đẩy doanh nghiệp thực hiện các giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả
Tại sự kiện, Ban tổ chức đã phát động “Giải thưởng hiệu quả năng lượng năm 2026”. Đây là giải thưởng được tổ chức thường niên nhằm ghi nhận, tôn vinh những doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực sản xuất công nghiệp, những công trình xây dựng tiêu biểu trong việc thực hiện các giải pháp sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả. Đồng thời, thúc đẩy, khuyến khích các doanh nghiệp thực hiện giải pháp quản lý và công nghệ tiên tiến nhằm đưa ra thị trường các sản phẩm có tính năng kỹ thuật vượt trội, hiệu suất năng lượng cao, tiết kiệm năng lượng.
Giải thưởng kỳ vọng đóng góp cho mục tiêu đạt mức tiết kiệm năng lượng từ 8 - 10% trong giai đoạn từ 2019 đến năm 2030 của Chương trình quốc gia về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả giai đoạn 2019 - 2030, đồng thời thúc đẩy mạnh mẽ hoạt động khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong doanh nghiệp, khuyến khích và tôn vinh các doanh nghiệp không ngừng đổi mới sáng tạo, phát triển công nghệ mới để cung cấp cho thị trường các sản phẩm và giải pháp sử dụng năng lượng thông minh và hiệu quả hơn.
Hội đồng giám khảo giải thưởng là các chuyên gia đại diện các cơ quan nghiên cứu, các trường đại học, hiệp hội ngành nghề liên quan có nhiều năm kinh nghiệm trong lĩnh vực năng lượng. Thời gian nhận hồ sơ tham gia giải thưởng bắt đầu từ ngày 29/6/2026 đến hết ngày 31/10/2026.
Giải thưởng Hiệu quả năng lượng trong công nghiệp được Bộ Công Thương phối hợp Hội Khoa học và Công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam tổ chức lần đầu tiên năm 2017. Tính đến nay, giải thưởng đã thu hút sự tham gia của hơn 240 doanh nghiệp với 1.620 giải pháp tiết kiệm năng lượng. 126 cá nhân đã được công nghệ sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả Việt Nam.
Giải thưởng Hiệu quả năng lượng trong công trình xây dựng sau 5 năm triển khai đã thu hút 155 đơn vị cùng hơn 1.200 giải pháp tiết kiết kiệm năng lượng. 89 công trình thuộc hạng mục công trình xây dựng mới và công trình cải tạo đáp ứng các tiêu chí của giải thưởng đã được tôn vinh và trao chứng nhận.
Giải thưởng Sản phẩm hiệu suất năng lượng cao nhất qua 6 năm tổ chức đã có hơn 600 sản phẩm được công nhận và dán nhãn hiệu suất năng lượng cao nhất, 19 thương hiệu đã được Bộ Công Thương tôn vinh.
Giải thưởng Giải pháp công nghệ hiệu quả năng lượng đổi mới, sáng tạo được tổ chức lần đầu tiên năm 2025 với 07 giải pháp công nghệ được vinh danh, tập trung vào lĩnh vực chiếu sáng, làm mát, thông gió, sử dụng nhiệt thông minh, tiết kiệm năng lượng; các phần mềm phân tích, tích hợp, quản lý tối ưu quá trình sử dụng năng lượng…
Lê Kim Liên











