Từ tiêu chuẩn đến cơ hội vươn ra 'biển lớn'

Đáp ứng tiêu chuẩn của thị trường xuất khẩu giúp doanh nghiệp tự tin vươn ra “biển lớn”. (Ảnh minh họa)

Việt Nam là một trong những quốc gia tích cực tham gia các hiệp định thương mại tự do (FTA) nhằm hội nhập kinh tế toàn cầu. Tính đến năm 2026, Việt Nam đã ký kết và thực thi nhiều FTA quan trọng, tạo điều kiện cho doanh nghiệp mở rộng thị trường xuất khẩu ra nhiều nước trên thế giới và hàng hoá ngày càng có vị thế trên trường quốc tế.

Tuy nhiên, cho đến nay, vẫn còn không ít doanh nghiệp chưa nắm rõ việc thực thi cam kết trong hiệp định mà Việt Nam ký với các nước khác cũng như hàng rào kỹ thuật thương mại đối với sản phẩm hàng hoá xuất khẩu. Trong đó, hàng rào kỹ thuật trong thương mại là các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật mà một nước áp dụng đối với hàng hoá nhập khẩu.

Nói cách khác, đó là các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật mà một nước áp dụng đối với hàng hoá nhập khẩu và/hoặc quy trình nhằm đánh giá sự phù hợp của hàng hoá nhập khẩu đối với các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật đó (còn gọi là biện pháp kỹ thuật – biện pháp TBT).

Các biện pháp kỹ thuật này về nguyên tắc là cần thiết và hợp lý nhằm bảo vệ lợi ích quan trọng như sức khoẻ con người, môi trường, an ninh… Vì vậy, mỗi nước thành viên của Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) đều thiết lập và duy trì hệ thống biện pháp kỹ thuật riêng đối với hàng hoá của mình và hàng hoá nhập khẩu.

Giới chuyên gia cho rằng, để vượt qua hàng rào kỹ thuật TBT, doanh nghiệp cần chủ động quan tâm, nâng cao nhận thức và hiểu biết các vấn đề về TBT; nhận biết được hàng rào kỹ thuật của thị trường xuất khẩu mà doanh nghiệp dự định xuất khẩu.

Mặt khác, doanh nghiệp cần am hiểu về tiêu chuẩn, quy chuẩn, thủ tục đánh giá sự phù hợp và quy định liên quan khác đối với hàng hóa của mình tại thị trường xuất khẩu. Đồng thời, đẩy mạnh hoạt động thông tin về tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, chất lượng, như: tìm kiếm, thu thập các quy chuẩn kỹ thuật, tiêu chuẩn liên quan; nghiên cứu tìm hiểu nội dung các tiêu chuẩn; theo dõi quá trình xây dựng, công bố, soát xét tiêu chuẩn các cấp; thông báo TBT của các nước thành viên WTO trong lĩnh vực liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp.

Doanh nghiệp cũng cần tích cực tham gia hoạt động xây dựng tiêu chuẩn quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật quốc gia, quy chuẩn kỹ thuật địa phương có liên quan. Đây là biện pháp hữu ích để bảo vệ quyền lợi của chính mình. Bởi khi tham gia vào quá trình xây dựng một tiêu chuẩn bất kỳ, ngoài việc nắm được nội dung tiêu chuẩn, học hỏi kinh nghiệm của các bên có liên quan thì các lợi ích chính đáng của doanh nghiệp cũng được quan tâm chú ý tới, điều đó làm cho doanh nghiệp dễ dàng áp dụng và áp dụng có hiệu quả tiêu chuẩn đó hơn.

Thanh Tùng