Bộ Y tế thu hồi 291 mỹ phẩm chứa Cyclotetrasiloxane và Octamethylcyclotetrasiloxane

Cục Quản lý Dược vừa ban hành quyết định thu hồi 291 số tiếp nhận Phiếu công bố sản phẩm mỹ phẩm, đồng thời đình chỉ lưu hành và thu hồi trên toàn quốc tất cả các lô sản phẩm còn hạn sử dụng thuộc danh mục kèm theo do có chứa Cyclotetrasiloxane và Octamethylcyclotetrasiloxane được Hội đồng Mỹ phẩm ASEAN cập nhật vào danh sách chất cấm.

Quyết định được đưa ra nhằm tuân thủ Hiệp định ASEAN về mỹ phẩm, theo kết luận của Hội đồng Mỹ phẩm ASEAN tại kỳ họp lần thứ 42 (20–21/11/2025) và Biên bản họp Hội đồng Khoa học Mỹ phẩm ASEAN lần thứ 42 (17–18/11/2025) liên quan đến các sản phẩm có chứa hai thành phần nêu trên.

Theo yêu cầu, các doanh nghiệp có tên trong danh mục phải khẩn trương gửi thông báo thu hồi đến các đơn vị phân phối, cơ sở kinh doanh và sử dụng sản phẩm; tiếp nhận sản phẩm trả lại; tổ chức thu hồi, tiêu hủy toàn bộ hàng hóa theo đúng quy định và báo cáo kết quả về Cục Quản lý Dược trước ngày 26/3/2026.

Sở Y tế các tỉnh, thành phố có trách nhiệm thông báo tới các cơ sở kinh doanh, sử dụng mỹ phẩm trên địa bàn ngừng ngay việc buôn bán, sử dụng các sản phẩm thuộc diện thu hồi; phối hợp cơ quan truyền thông để thông tin rộng rãi tới người dân; đồng thời tăng cường kiểm tra, giám sát, xử lý vi phạm (nếu có) và báo cáo kết quả về Cục Quản lý Dược trước ngày 1/4/2026.

Cyclotetrasiloxane (D4) và Octamethylcyclotetrasiloxane là các hợp chất silicone vòng được dùng để làm mịn, dễ tán và tạo cảm giác mềm mượt trong nhiều sản phẩm chăm sóc da và tóc. Tuy nhiên, các cơ quan quản lý quốc tế, đặc biệt là Liên minh Châu Âu, đã đánh giá D4 là chất rất bền, tích lũy sinh học (vPvB) và được xếp vào nhóm chất có khả năng gây hại cao đối với môi trường, do khó phân hủy và dễ tích tụ trong đất, nước và sinh vật sống. Chất này đã bị cấm sử dụng trong mỹ phẩm ở EU từ năm 2018 và bị áp dụng các hạn chế chặt chẽ khác theo quy định REACH do lo ngại về tác động tới môi trường và khả năng ảnh hưởng tới hệ sinh sản.

Các nghiên cứu cũng cho thấy D4, cùng với các cyclosiloxane khác như D5 và D6, có thể tồn tại lâu trong môi trường, tích lũy ở các hệ sinh thái nước và đất, và tiềm ẩn tác động với hệ sinh sản và sinh thái. Chất này đã được đưa vào danh sách các chất rất khó phân hủy và dễ tích lũy, khiến các cơ quan quản lý quốc tế siết chặt sử dụng trong sản phẩm tiêu dùng.

Mặc dù đánh giá rủi ro cho thấy nguy cơ trực tiếp tới người tiêu dùng trong điều kiện sử dụng thông thường có thể thấp, tác động gián tiếp thông qua môi trường và tích lũy sinh học là mối quan tâm chính do vậy, nhiều khu vực pháp lý đang hạn chế hoặc cấm sử dụng các hợp chất này trong mỹ phẩm và sản phẩm chăm sóc cá nhân.

An Dương