Hoàn thiện quy chuẩn về xăng sinh học E10 triển khai quy mô trên toàn quốc

Theo lộ trình được ban hành, từ ngày 1/6/2026, xăng sinh học E10 sẽ được sử dụng rộng rãi trên thị trường Việt Nam. Đây được xem là một bước đi quan trọng nhằm thúc đẩy chuyển dịch năng lượng theo hướng xanh và bền vững, đồng thời giảm phát thải khí nhà kính, phù hợp với xu hướng phát triển năng lượng sạch trên thế giới.

Hiện nay, khung pháp lý cơ bản cho quản lý chất lượng xăng dầu tại Việt Nam được quy định trong Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về xăng, nhiên liệu diesel và nhiên liệu sinh học (QCVN 01:2022/BKHCN). Quy chuẩn này được ban hành kèm theo Thông tư số 16/2022/TT-BKHCN của Bộ Khoa học và Công nghệ và có hiệu lực từ ngày 1/2/2023. Theo quy định, từ ngày 15/6/2023, các sản phẩm xăng, nhiên liệu diesel và nhiên liệu sinh học được sản xuất, pha chế, nhập khẩu và phân phối trên thị trường phải đáp ứng đầy đủ các yêu cầu kỹ thuật của quy chuẩn trước khi lưu thông.

Xăng sinh học E10 đánh dấu một bước chuyển quan trọng trong chính sách năng lượng sạch

Tuy nhiên, sau một thời gian triển khai, một số vướng mắc kỹ thuật và thực tiễn đã phát sinh, đặc biệt khi Việt Nam chuẩn bị chuyển sang sử dụng xăng E10 trên quy mô toàn quốc. Vì vậy, các cơ quan quản lý đang tiến hành rà soát và nghiên cứu sửa đổi QCVN 01:2022/BKHCN nhằm bảo đảm tính đồng bộ với các chính sách mới về nhiên liệu sinh học và tiêu chuẩn khí thải phương tiện giao thông.

Theo Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia Nguyễn Nam Hải cho biết Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 01:2022/BKHCN được ban hành và triển khai trong thực tiễn thời gian qua, đến nay đã bộc lộ và phát sinh những vướng mắc kỹ thuật cần khẩn trương nghiên cứu, rà soát và sửa đổi QCVN 01:2022/BKHCN, bảo đảm tính đồng bộ, đáp ứng yêu cầu quản lý, phù hợp với điều kiện thực tiễn Việt Nam và phát triển trong giai đoạn mới.

Đồng thời, các chuyên gia năng lượng cho rằng theo quy định hiện hành, xăng E10 phải bảo đảm hàm lượng ethanol chứa khoảng 33% ôxy theo khối lượng; khi pha 10% thể tích ethanol, hàm lượng oxy trong xăng có thể tăng lên khoảng 3,5-3,7%. Trong khi đó, một số nguồn xăng nhập khẩu đã có sẵn hàm lượng ôxy từ 1-1,5%, dẫn đến nguy cơ vượt giới hạn tối đa theo quy chuẩn hiện hành.

Bên cạnh đó, nguồn cung ethanol trong nước hiện mới đáp ứng khoảng 65% nhu cầu, phần còn lại phải nhập khẩu, vì vậy, cần xem xét điều chỉnh chỉ tiêu “Hàm lượng oxy” tại QCVN 01:2022/BKHCN theo hướng linh hoạt hơn hoặc chuyển sang cơ chế báo cáo kèm giới hạn đối với từng hợp chất oxygenat cụ thể; đồng thời sửa đổi chỉ tiêu “Hàm lượng ethanol” từ mức “9-10% thể tích” sang “không lớn hơn 10% thể tích” nhằm tạo điều kiện thuận lợi hơn cho hoạt động pha chế, bảo đảm tính khả thi trong thực tiễn.

Việc sửa đổi QCVN 01:2022/BKHCN cần được thực hiện trên cơ sở luận cứ khoa học, phù hợp thực tiễn thị trường, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu kỹ thuật, môi trường và hiệu quả kinh tế, đồng thời bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về chất lượng sản phẩm, hàng hóa và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Các chính sách mới liên quan đến nhiên liệu sinh học cũng đang được thúc đẩy đồng bộ. Chẳng hạn, Quyết định 19/2024/QĐ-TTg về lộ trình áp dụng tiêu chuẩn khí thải đối với xe cơ giới, cùng với Thông tư 50/2025/TT-BCT quy định tỷ lệ phối trộn nhiên liệu sinh học với xăng truyền thống đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng cho việc triển khai xăng E10. Bên cạnh đó, Chỉ thị số 07/CT-TTg ban hành ngày 26/2/2026 của Thủ tướng Chính phủ cũng yêu cầu đẩy mạnh sản xuất, phân phối và sử dụng nhiên liệu sinh học trong thời gian tới.

Trong bối cảnh giá xăng dầu tăng cao, biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và các cam kết quốc tế về trung hòa carbon ngày càng cấp thiết, việc áp dụng và phát triển nhiên liệu sinh học là hướng đi quan trọng, tất yếu nhằm bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, đa dạng hóa nguồn cung nhiên liệu, thực hiện các cam kết quốc tế về ứng phó biến đổi khí hậu và thúc đẩy phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn.

Bảo Linh