Kết hợp 5S, TPM và ISO 9001:2015: ‘Chìa khóa vàng’ giúp doanh nghiệp dệt may vượt bão thị trường

Trong bối cảnh ngành dệt may Việt Nam liên tục chịu tác động từ biến động khó lường của thị trường toàn cầu, từ hệ lụy sau đại dịch COVID-19 đến áp lực chi phí và sự suy giảm đơn hàng, bài toán đặt ra cho doanh nghiệp không còn đơn thuần là duy trì sản xuất, mà là làm thế nào để tồn tại một cách bền vững. Thực tiễn cho thấy, những doanh nghiệp biết dựa vào nền tảng quản trị chất lượng và cải tiến liên tục tiêu biểu là kết hợp 5S, TPM và ISO 9001:2015 đang dần tạo ra lợi thế cạnh tranh rõ rệt và khả năng thích ứng linh hoạt trước mọi biến động.

Trước hết, 5S đóng vai trò là nền tảng căn bản. Một môi trường làm việc được tổ chức khoa học, sạch sẽ và kỷ luật sẽ giúp loại bỏ những lãng phí vô hình như thời gian tìm kiếm, sai sót trong thao tác hay sự gián đoạn trong quy trình. Khi 5S được duy trì thường xuyên, nó tạo ra “mặt bằng chuẩn” để các hoạt động quản lý khác vận hành hiệu quả hơn. Nói cách khác, nếu không có 5S, việc triển khai các công cụ nâng cao như TPM hay ISO rất dễ rơi vào hình thức.

Trên nền tảng đó, TPM phát huy vai trò đảm bảo sự ổn định và tin cậy của hệ thống thiết bị. Trong môi trường sản xuất dệt may, nơi máy móc vận hành liên tục với cường độ cao, chỉ cần một sự cố nhỏ cũng có thể làm gián đoạn cả dây chuyền. TPM không chỉ dừng ở bảo trì định kỳ, mà còn xây dựng thói quen “chăm sóc thiết bị như tài sản của chính mình” cho người lao động. Khi công nhân trực tiếp tham gia vào việc kiểm tra, phát hiện sớm bất thường và đề xuất cải tiến, doanh nghiệp sẽ giảm thiểu đáng kể thời gian dừng máy và chi phí sửa chữa.

Trong khi đó, ISO 9001:2015 đóng vai trò như “khung xương” của toàn bộ hệ thống. Tiêu chuẩn này giúp chuẩn hóa quy trình, thiết lập các điểm kiểm soát chất lượng và yêu cầu rõ ràng về việc ghi nhận, phân tích dữ liệu. Nhờ ISO, mọi hoạt động từ 5S đến TPM đều được “định danh” thành quy trình cụ thể, có đánh giá, có cải tiến liên tục, tránh tình trạng làm theo phong trào hoặc thiếu nhất quán.

Khi ba công cụ này được tích hợp, hiệu quả không chỉ dừng lại ở từng khía cạnh riêng lẻ mà tạo ra giá trị cộng hưởng. 5S giúp môi trường làm việc gọn gàng, tạo điều kiện cho TPM triển khai thuận lợi; TPM đảm bảo máy móc vận hành ổn định, giúp các quy trình theo ISO được thực hiện liên tục, không gián đoạn; còn ISO 9001:2015 lại là cơ chế “giữ nhịp”, đảm bảo mọi hoạt động đều được kiểm soát, đo lường và cải tiến theo chu trình PDCA (Plan – Do – Check – Act).

Thời gia qua, Công ty TNHH Dệt Phú Thọ đã cho thấy năng lực vượt khó bền bỉ cùng chiến lược thích ứng hiệu quả. Thay vì cắt giảm sản xuất hoặc hoạt động cầm chừng như nhiều doanh nghiệp khác trong ngành, Công ty đã chủ động tái cấu trúc nội bộ, tăng cường số hóa quản lý và chuyển đổi mô hình sản xuất theo hướng tinh gọn, linh hoạt hơn.

Đặc biệt, việc duy trì và phát triển hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn ISO 9001:2015, áp dụng phương pháp 5S và TPM đã giúp Công ty kiểm soát chặt chẽ toàn bộ quy trình sản xuất, duy trì tỷ lệ sản phẩm đạt loại A ở mức rất cao (95-98%), ngay cả trong giai đoạn khó khăn nhất của thị trường.

Cùng với đó, năng suất lao động và hiệu suất thiết bị vẫn được giữ vững nhờ vào sự chủ động trong bảo trì, cải tiến công đoạn và đào tạo kỹ năng cho đội ngũ lao động. Hiệu suất thiết bị đạt 92–93%, năng suất lao động tăng trung bình 8-10% nhờ vào tối ưu hóa vận hành và phân tích dữ liệu sản xuất theo thời gian thực.

Không chỉ riêng Dệt Phú Thọ, nhiều doanh nghiệp dệt may lớn tại Việt Nam cũng ghi nhận thành công khi áp dụng kết hợp các công cụ quản lý tiên tiến. Có thể kể đến Tổng Công ty May 10, một trong những đơn vị tiên phong trong việc triển khai đồng bộ ISO 9001:2015, 5S và TPM. Nhờ đó, May 10 không chỉ nâng cao chất lượng sản phẩm mà còn xây dựng hình ảnh thương hiệu uy tín trên thị trường quốc tế, đáp ứng yêu cầu khắt khe của các đối tác lớn.

Dây chuyền sản xuất tại Tập đoàn Dệt May Việt Nam (Vinatex).

Tương tự, Tập đoàn Dệt May Việt Nam (Vinatex) cũng thúc đẩy các đơn vị thành viên áp dụng mô hình quản trị tinh gọn kết hợp tiêu chuẩn quốc tế. Nhiều nhà máy thuộc Vinatex đã cải thiện đáng kể năng suất, giảm tỷ lệ lỗi, nâng cao khả năng cạnh tranh thông qua việc chuẩn hóa quy trình và tăng cường bảo trì thiết bị theo hướng TPM.

Thực tiễn từ các doanh nghiệp này cho thấy, trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng khốc liệt, việc đầu tư vào hệ thống quản lý chất lượng và cải tiến nội bộ không còn là lựa chọn, mà là yêu cầu tất yếu. Những công cụ như 5S, TPM hay ISO 9001:2015 không chỉ giúp doanh nghiệp “sống sót” trong giai đoạn khó khăn, mà còn tạo nền tảng để phát triển bền vững trong dài hạn.

Có thể khẳng định, một doanh nghiệp hoàn toàn có thể vượt qua khủng hoảng nếu biết tận dụng sức mạnh của quản trị khoa học và tinh thần đổi mới. Khi mỗi quy trình được kiểm soát chặt chẽ, mỗi thiết bị được vận hành hiệu quả và mỗi con người đều có ý thức cải tiến, doanh nghiệp không chỉ nâng cao năng suất mà còn xây dựng được “sức đề kháng” trước những biến động khó lường của thị trường.

Tiểu My