Lâm Đồng tăng cường quản lý đo lường, đồng hành cùng doanh nghiệp phát triển

Trong giai đoạn 2018 - 2025, công tác quản lý nhà nước về đo lường tại tỉnh Lâm Đồng đã có những bước chuyển biến tích cực và toàn diện. Dưới sự chỉ đạo của UBND tỉnh và sự chủ trì triển khai của Sở Khoa học và Công nghệ, Đề án 996 của Thủ tướng Chính phủ đã được thực hiện hiệu quả, tạo nền tảng quan trọng cho việc nâng cao năng lực đo lường và bảo đảm chất lượng trong sản xuất, kinh doanh.

Nhiều kết quả nổi bật đã được ghi nhận: hệ thống chính sách pháp luật về đo lường được cụ thể hóa và triển khai sâu rộng tại địa phương, đặc biệt trong các lĩnh vực thương mại, y tế, giáo dục và an toàn thực phẩm. Hạ tầng kỹ thuật không ngừng được đầu tư, mở rộng; Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng tỉnh được trang bị và giao quản lý, giữ chuẩn của tỉnh với 110 thiết bị, chuẩn đo lường phục vụ kiểm định, hiệu chuẩn trong các lĩnh vực xăng - dầu, điện, nước, cân thông dụng, thiết bị y tế...

Song song đó, đội ngũ chuyên môn cũng được quan tâm phát triển, với 60 cán bộ được đào tạo chuyên sâu về nghiệp vụ đo lường. Công tác truyền thông, tuyên truyền pháp luật và kiến thức đo lường được đẩy mạnh qua hơn 13 bài viết, chuyên trang trên các phương tiện truyền thông, cùng với 3.000 tờ áp phích được phát hành rộng rãi đến các địa phương và doanh nghiệp.

Công tác quản lý phương tiện đo nhóm 2 trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng những năm gần đây đã có bước tiến rõ nét cả về số lượng và chất lượng. Tính đến năm 2025, toàn tỉnh đang quản lý khoảng 1.323.000 phương tiện đo nhóm 2, phân bổ rộng khắp trong các lĩnh vực sản xuất, thương mại, điện lực, y tế và giao thông.

Trong đó, công tơ điện chiếm số lượng áp đảo với 1.132.223 chiếc, bao gồm 896.902 công tơ công nghệ PLC, 203.411 công tơ RF-Mesh và 31.910 công tơ sử dụng công nghệ GPRS/3G/4G. Ngoài ra, còn có 173.879 đồng hồ đo nước, 1.455 taximet, 3.612 cột đo xăng - dầu, 4.000 cân các loại, 4.700 phương tiện đo y tế và 3.900 phương tiện, thiết bị đo khác phục vụ trong các ngành môi trường, nông nghiệp, năng lượng và lĩnh vực chuyên ngành khác.

Ảnh minh hoạ.

Nhằm bảo đảm chất lượng và tính pháp lý trong sử dụng phương tiện đo, trên địa bàn tỉnh có 09 tổ chức được chỉ định thực hiện kiểm định, hiệu chuẩn và thử nghiệm phương tiện đo, trong đó có 02 đơn vị hoạt động đa ngành, còn lại là các đơn vị thực hiện kiểm định phương tiện đo đơn ngành thuộc lĩnh vực điện, nước, vận tải (taximet). 

Trung tâm Kỹ thuật Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng, đơn vị kỹ thuật nòng cốt trực thuộc Sở Khoa học và Công nghệ, đã khẳng định vai trò trọng yếu trong hệ thống tiêu chuẩn, đo lường, chất lượng trên địa bàn tỉnh. Sau khi sáp nhập ba đơn vị kỹ thuật từ các tỉnh Lâm Đồng, Bình Thuận và Đắk Nông, Trung tâm đã từng bước ổn định tổ chức, mở rộng phạm vi hoạt động và nâng cao năng lực chuyên môn.

Trung tâm hiện đảm nhiệm các chức năng kỹ thuật trong ba lĩnh vực trọng yếu: thử nghiệm chất lượng sản phẩm, hàng hóa, chứng nhận sự phù hợp và kiểm định, hiệu chuẩn phương tiện đo. Trong năm 2025, Trung tâm đã thực hiện phân tích gần 10.000 mẫu với hơn 45.000 chỉ tiêu trong các lĩnh vực như an toàn thực phẩm, môi trường, đất, nước, vật liệu xây dựng. Đồng thời, đơn vị cũng triển khai hơn 100 cuộc đánh giá chứng nhận VietGAP và kiểm định, hiệu chuẩn trên 50.000 phương tiện đo kỹ thuật.

Với năng lực được công nhận phù hợp tiêu chuẩn ISO/IEC 17025:2017 và ISO/IEC 17065:2012, cùng nhiều chỉ định chuyên ngành từ các bộ, ngành Trung ương và địa phương, Trung tâm đóng vai trò then chốt trong hỗ trợ cơ quan quản lý nhà nước, thúc đẩy hoạt động sản xuất - kinh doanh tuân thủ các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật, góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trên địa bàn tỉnh.

Việc duy trì và phát huy hiệu quả hoạt động của các tổ chức kiểm định không chỉ góp phần nâng cao năng lực quản lý nhà nước về đo lường, mà còn tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp và người dân tiếp cận dịch vụ kiểm định, hiệu chuẩn theo hướng minh bạch, chính xác và đúng pháp luật.

Đánh giá tổng thể cho thấy, năng lực quản lý nhà nước về đo lường trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng hiện nay đã có những nền tảng vững chắc. Hạ tầng kỹ thuật phục vụ kiểm định, hiệu chuẩn phương tiện đo từng bước được đầu tư, hiện đại hóa; nhiều chuẩn chính và chuẩn công tác đã được trang bị, góp phần nâng cao độ chính xác và độ tin cậy trong kiểm định.

Bên cạnh đó, đội ngũ cán bộ chuyên trách trong lĩnh vực đo lường không ngừng được củng cố về trình độ chuyên môn và nghiệp vụ, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của công tác quản lý. Công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật về đo lường cũng được chú trọng thông qua nhiều kênh thông tin, tạo sự chuyển biến tích cực về nhận thức cho người dân và doanh nghiệp.

Tuy vậy, một số hạn chế vẫn còn tồn tại, ảnh hưởng đến hiệu quả triển khai trên diện rộng. Cụ thể, một số lĩnh vực đặc thù vẫn còn thiếu chuẩn, thiết bị đo lường chuyên ngành, gây khó khăn trong việc thực hiện kiểm định, hiệu chuẩn tại chỗ. Đáng chú ý, tỷ lệ doanh nghiệp chủ động xây dựng và áp dụng chương trình đảm bảo đo lường còn ở mức thấp, đòi hỏi cần có thêm cơ chế hỗ trợ, hướng dẫn và khuyến khích từ phía cơ quan quản lý nhà nước.

Bước vào giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh Lâm Đồng xác định tiếp tục đẩy mạnh công tác quản lý đo lường theo hướng hiện đại, chuyên sâu và đồng bộ, nhằm đáp ứng yêu cầu phát triển của nền kinh tế số và hội nhập quốc tế. Trên cơ sở triển khai Đề án “Tăng cường, đổi mới hoạt động đo lường hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam nâng cao năng lực cạnh tranh” của Thủ tướng Chính phủ, địa phương tập trung vào các định hướng chiến lược.

Trước hết là hiện đại hóa hạ tầng kỹ thuật đo lường, trong đó ưu tiên đầu tư các chuẩn đo lường chuyên ngành phục vụ các lĩnh vực y tế, môi trường và năng lượng - những ngành chịu tác động lớn bởi chuyển đổi xanh và chuyển đổi số. Cùng với đó, tỉnh sẽ đẩy mạnh ứng dụng nền tảng số trong quản lý nhà nước về đo lường, từng bước xây dựng hệ thống dữ liệu đồng bộ, kết nối thông tin thiết bị đo phục vụ thanh tra, kiểm tra và hoạch định chính sách.

Công tác truyền thông, phổ biến pháp luật về đo lường tiếp tục được coi trọng, hướng đến nâng cao nhận thức cho doanh nghiệp, hợp tác xã và người dân, từ đó hình thành văn hóa đo lường chính xác, minh bạch trong cộng đồng. Chương trình đảm bảo đo lường cũng sẽ được mở rộng đến các doanh nghiệp sản xuất chủ lực, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và năng lực cạnh tranh. Đồng thời, hoạt động phối hợp thanh tra, kiểm tra liên ngành về đo lường trong thương mại, y tế sẽ được tăng cường, bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng và công bằng trong giao dịch.

 Tiểu My