Cuộc chiến chống hàng giả: Quyết liệt hơn, chế tài mạnh hơn

Theo Ban Chỉ đạo 389 tỉnh Quảng Ninh, trong 6 tháng đầu năm 2025, các lực lượng chức năng của tỉnh đã phát hiện, xử lý 1.464 vụ buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, với tổng trị giá hàng hóa vi phạm ước trên 33 tỷ đồng. So với cùng kỳ năm trước, số vụ tăng 7,7%, trong khi giá trị vi phạm tăng tới 81,2%, phản ánh rõ xu hướng vi phạm không chỉ tăng về số lượng mà còn mở rộng về quy mô.

Riêng trong tháng cao điểm phòng, chống buôn lậu, gian lận thương mại và hàng giả, Quảng Ninh xử lý 380 vụ vi phạm, tăng 31% về số vụ, trị giá hàng hóa vi phạm tăng 175% so với cùng kỳ. Tổng số tiền xử phạt, truy thu đạt hơn 26 tỷ đồng.

Tại Hà Nội và TP.Hồ Chí Minh, các đợt kiểm tra diện rộng tại chợ đầu mối, trung tâm thương mại và các tuyến phố kinh doanh sầm uất đã khiến nhiều cửa hàng nghi bán hàng nhái phải đóng cửa tạm thời để tránh bị kiểm tra. Thực tế này cho thấy hàng giả, hàng nhái vẫn tồn tại công khai ở những thị trường tiêu thụ lớn, đặc biệt là các sản phẩm thời trang, phụ kiện, mỹ phẩm mang thương hiệu nổi tiếng.

Ở các tỉnh công nghiệp và khu vực giáp ranh như Bắc Ninh, Nghệ An, Khánh Hòa, lực lượng chức năng cũng liên tiếp phát hiện các vụ việc quy mô lớn, từ sách giáo khoa giả, thực phẩm không rõ nguồn gốc đến hàng tiêu dùng và phụ kiện thời trang nhái thương hiệu. Đáng chú ý, hàng giả không chỉ xuất hiện tại chợ truyền thống mà còn len lỏi sâu vào kênh bán hàng online và mạng xã hội, gây khó khăn cho công tác kiểm soát.

Cùng với các chiến dịch diện rộng, nhiều vi phạm đã bị xử lý nghiêm minh, thể hiện rõ quyết tâm của cơ quan chức năng trong việc đánh thẳng vào hàng giả, hàng nhái.

Điển hình, lực lượng Quản lý thị trường tỉnh Quảng Ngãi đã phát hiện một nữ tiểu thương bày bán số lượng lớn sản phẩm nhái thương hiệu Gucci và Hermes. Qua kiểm tra, cơ quan chức năng thu giữ 1.000 chiếc kính giả nhãn hiệu Gucci và 800 chiếc đồng hồ giả nhãn hiệu Hermes, toàn bộ đều không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp, có dấu hiệu xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ. Chủ cơ sở bị xử phạt hành chính hơn 100 triệu đồng, đồng thời buộc tiêu hủy toàn bộ hàng hóa vi phạm.

Tại Đà Nẵng và Khánh Hòa, các lực lượng chức năng cũng xử phạt nhiều cơ sở kinh doanh bày bán hàng nhái thương hiệu cao cấp với mức phạt lên tới hàng chục, thậm chí hàng trăm triệu đồng, kèm theo biện pháp tiêu hủy tang vật. Trong khi đó, tại Nghệ An, một số vụ việc có dấu hiệu nghiêm trọng đã được chuyển cơ quan điều tra để xem xét xử lý hình sự, cho thấy xu hướng tăng cường áp dụng chế tài mạnh đối với các hành vi vi phạm.

Kính mắt nhái Gucci và đồng hồ Hermes nhái của nữ tiểu thương bị tịch thu.

Cuộc đấu tranh chống hàng giả, hàng nhái hiện nay được đặt trên nền tảng pháp lý tương đối đầy đủ, tạo cơ sở vững chắc để các lực lượng chức năng xử lý nghiêm và đồng bộ. Theo Luật Sở hữu trí tuệ (sửa đổi, bổ sung năm 2022), hành vi sản xuất, buôn bán hàng giả mạo nhãn hiệu, chỉ dẫn địa lý là hành vi xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, có thể bị xử lý bằng biện pháp dân sự, hành chính hoặc hình sự.

Đặc biệt, Nghị định 98/2020/NĐ-CP của Chính phủ (sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 17/2022/NĐ-CP) quy định mức phạt lên tới 200 triệu đồng đối với cá nhân và 400 triệu đồng đối với tổ chức về hành vi buôn bán hàng giả, hàng nhái, kèm theo các hình thức xử phạt bổ sung như tịch thu tang vật, buộc tiêu hủy hàng hóa vi phạm, buộc nộp lại số lợi bất hợp pháp. Trong trường hợp đủ yếu tố cấu thành tội phạm, các đối tượng còn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo Điều 192, Điều 193 Bộ luật Hình sự, với mức phạt tù cao nhất lên tới 15 năm.

Thực tế tại nhiều địa phương cho thấy, việc xử lý hàng giả, hàng nhái không chỉ dừng ở con số xử phạt mà đang dần chuyển sang cách tiếp cận căn cơ hơn, kết hợp giữa kiểm tra, xử lý nghiêm và giám sát thường xuyên, đặc biệt đối với hoạt động kinh doanh trên môi trường số.

Các lực lượng chức năng khẳng định sẽ tiếp tục mở rộng các đợt cao điểm kiểm tra trên phạm vi cả nước, tập trung vào các địa bàn tiêu thụ lớn, các tuyến vận chuyển trọng điểm và nền tảng bán hàng trực tuyến. Đồng thời, người tiêu dùng và các hộ kinh doanh được khuyến cáo nói không với hàng giả, tuân thủ quy định về nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa, coi đây là yếu tố then chốt để xây dựng thị trường minh bạch, lành mạnh và bền vững.

Thanh Hiền