ISO 45001:2018: Nền tảng giúp doanh nghiệp nâng cao an toàn lao động và phát triển bền vững

ISO 45001: 2018 là tiêu chuẩn quốc tế về Hệ thống quản lý an toàn và sức khỏe nghề nghiệp được ban hành bởi Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO). Sự ra đời của tiêu chuẩn này đánh dấu bước tiến quan trọng trong việc chuẩn hóa các yêu cầu về an toàn lao động trên phạm vi toàn cầu, thay thế cho OHSAS 18001 trước đây, đồng thời giúp các tổ chức chủ động hơn trong việc quản lý rủi ro liên quan đến sức khỏe và an toàn nghề nghiệp.

ISO 45001 cung cấp một khuôn khổ quản lý toàn diện, giúp tổ chức nhận diện, đánh giá và kiểm soát các rủi ro về an toàn và sức khỏe nghề nghiệp. Tiêu chuẩn này được xây dựng dựa trên cấu trúc cấp cao, tạo điều kiện thuận lợi để tích hợp với các hệ thống quản lý khác như ISO 9001 hay ISO 14001. Nhờ đó, doanh nghiệp có thể tối ưu hóa nguồn lực, đồng bộ quy trình và nâng cao hiệu quả quản trị tổng thể. Điểm nổi bật của ISO 45001 là cách tiếp cận dựa trên rủi ro, yêu cầu doanh nghiệp chủ động phòng ngừa thay vì chỉ xử lý sự cố sau khi xảy ra.

Thực tế tại Việt Nam cho thấy, ISO 45001 đang ngày càng được nhiều doanh nghiệp quan tâm và triển khai áp dụng. Điều này phản ánh rõ sự chuyển biến trong tư duy quản trị, khi các doanh nghiệp không chỉ tập trung vào tăng trưởng kinh tế mà còn chú trọng đến yếu tố con người, xem an toàn lao động là nền tảng cho sự phát triển bền vững. Trong bối cảnh hội nhập sâu rộng, việc tuân thủ các tiêu chuẩn quốc tế như ISO 45001 cũng trở thành yêu cầu tất yếu để doanh nghiệp nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia chuỗi cung ứng toàn cầu.

Honda Việt Nam áp dụng ISO 45001:2018 

Một trong những điển hình tiêu biểu trong việc áp dụng tiêu chuẩn này có thể kể đến Honda Việt Nam. Việc trở thành một trong những doanh nghiệp tại Việt Nam đạt chứng nhận này không chỉ khẳng định cam kết mạnh mẽ của Honda Việt Nam đối với an toàn lao động mà còn cho thấy tầm nhìn dài hạn trong việc xây dựng môi trường làm việc bền vững, tiệm cận các chuẩn mực quốc tế.

Trong khi đó, với những ngành nghề có mức độ rủi ro cao như sản xuất hóa chất, yêu cầu về an toàn lại càng trở nên cấp thiết. Công ty Cổ phần Hóa chất Nông Việt là một minh chứng rõ nét cho cách tiếp cận bài bản trong lĩnh vực này. Do đặc thù sản xuất các sản phẩm như thuốc bảo vệ thực vật, hóa chất diệt côn trùng và khử khuẩn vốn tiềm ẩn nhiều nguy cơ độc hại và cháy nổ doanh nghiệp đã xác định an toàn và chất lượng là yếu tố “sống còn” ngay từ những ngày đầu phát triển.

Chính vì vậy, từ năm 2019, công ty đã chủ động nghiên cứu, xây dựng lộ trình triển khai hệ thống quản lý an toàn và sức khỏe nghề nghiệp theo OHSAS 18001, tiến tới chuyển đổi sang ISO 45001 dự án “Nâng cao năng suất và chất lượng sản phẩm, hàng hóa ngành công nghiệp”. Sau khi tham gia chương trình hỗ trợ, doanh nghiệp nhanh chóng kiện toàn bộ máy tổ chức, triển khai đồng bộ công tác an toàn từ cấp nhà máy đến từng tổ, đội sản xuất.

Đáng chú ý, một mạng lưới an toàn viên đã được thiết lập rộng khắp, đảm bảo mỗi tổ, mỗi ca, mỗi kíp đều có người phụ trách giám sát an toàn. Lực lượng này thường xuyên được đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu và đóng vai trò nòng cốt trong việc kiểm tra, nhắc nhở, đôn đốc người lao động tuân thủ nghiêm các quy trình an toàn vệ sinh lao động. Nhờ đó, hệ thống quản lý không chỉ được vận hành hiệu quả mà còn góp phần hình thành văn hóa an toàn bền vững trong toàn doanh nghiệp.

Tương tự, Công ty Cổ phần Phân bón Dầu khí Cà Mau cũng là một trong những doanh nghiệp tích cực triển khai và hoàn thiện hệ thống quản lý theo ISO 45001:2018. Song song với đó, doanh nghiệp còn cập nhật đồng bộ các tiêu chuẩn ISO 9001:2015 và ISO 14001:2015 theo yêu cầu của Tổ chức ISO. Việc tích hợp đồng thời ba hệ thống quản lý đã giúp PVCFC không chỉ nâng cao hiệu quả vận hành mà còn đảm bảo tính nhất quán trong chất lượng sản phẩm và dịch vụ. Quan trọng hơn, điều này tạo nền tảng vững chắc để doanh nghiệp kiểm soát rủi ro, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của khách hàng và các bên liên quan, qua đó củng cố uy tín thương hiệu Đạm Cà Mau trên thị trường trong nước và quốc tế.

Công ty Phân bón Dầu khí Cà Mau triển khai và hoàn thiện hệ thống quản lý theo ISO 45001:2018 từ rất sớm 

Những ví dụ điển hình trên cho thấy ISO 45001 mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp. Tuy nhiên, việc triển khai ISO 45001 tại Việt Nam vẫn còn một số thách thức, nhất là đối với các doanh nghiệp nhỏ và vừa. Hạn chế về nguồn lực tài chính, nhân sự và kinh nghiệm quản lý khiến nhiều doanh nghiệp gặp khó khăn trong quá trình xây dựng và duy trì hệ thống. Ngoài ra, nhận thức về an toàn lao động ở một số nơi vẫn chưa đầy đủ, dẫn đến việc áp dụng tiêu chuẩn chưa thực sự hiệu quả.

Do vậy, với xu hướng toàn cầu hóa và yêu cầu ngày càng cao về tiêu chuẩn lao động, ISO 45001 được dự báo sẽ tiếp tục phát triển mạnh tại Việt Nam trong thời gian tới đòi hỏi các cơ quan quản lý, tổ chức tư vấn và chính sách khuyến khích của Nhà nước sẽ đóng vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy doanh nghiệp áp dụng tiêu chuẩn này. Việc áp dụng tiêu chuẩn này sẽ trở thành lợi thế quan trọng để doanh nghiệp Việt Nam khẳng định vị thế trên thị trường trong nước và quốc tế.

An Dương