Trung Quốc siết tiêu chuẩn kỹ thuật, nâng chất lượng ngành xe điện

Sau nhiều năm tăng trưởng bùng nổ, ngành xe năng lượng mới (NEV) của Trung Quốc đang chuyển từ mục tiêu mở rộng quy mô sang nâng cao chất lượng phát triển. Những thay đổi gần đây cho thấy cơ quan quản lý nước này không còn chỉ tập trung vào số lượng xe bán ra mà đang đặt trọng tâm vào hiệu suất năng lượng, độ an toàn và chất lượng sản xuất.

Một trong những bước đi đáng chú ý là việc triển khai rộng rãi các hệ thống kiểm tra chất lượng bằng trí tuệ nhân tạo (AI) tại các nhà máy sản xuất xe điện. Theo thống kê tại nhiều cơ sở sản xuất ở thành phố Trùng Khánh – trung tâm công nghiệp ô tô lớn của Trung Quốc – công nghệ AI đang được ứng dụng để phát hiện lỗi sản phẩm với độ chính xác cao hơn đáng kể so với phương pháp kiểm tra thủ công truyền thống.

Trung Quốc ban hành tiêu chuẩn năng lượng nhằm hạn chế kích thước và trọng lượng ngày càng tăng của xe điện. 

Các hệ thống thị giác máy tính kết hợp thuật toán AI có khả năng kiểm tra hàng nghìn chi tiết linh kiện trong thời gian ngắn, nhận diện những sai lệch cực nhỏ về kích thước, độ chính xác lắp ráp và chất lượng bề mặt. Việc số hóa quy trình kiểm định giúp giảm nguy cơ sản phẩm lỗi lọt ra thị trường, đồng thời nâng cao tính đồng nhất của xe xuất xưởng. Đây được xem là một phần trong chiến lược thúc đẩy sản xuất thông minh của Trung Quốc đối với ngành công nghiệp xe năng lượng mới.

Bên cạnh việc nâng cao chất lượng sản xuất, Trung Quốc cũng đang siết chặt các yêu cầu về hiệu suất năng lượng của xe điện thông qua hệ thống tiêu chuẩn quốc gia bắt buộc. Cụ thể, cơ quan quản lý Trung Quốc đã ban hành quy định mới nhằm hạn chế xu hướng xe điện ngày càng lớn, nặng và tiêu tốn nhiều năng lượng hơn. Trong thập kỷ qua, nhiều mẫu xe điện tại nước này liên tục được mở rộng kích thước, tăng dung lượng pin và bổ sung các tiện nghi cao cấp, kéo theo mức tiêu thụ điện năng tăng lên đáng kể.

Trung Quốc đã áp dụng tiêu chuẩn quốc gia bắt buộc mang tên “Energy Consumption Limits for Electric Vehicles – Part 1: Passenger Cars” (Giới hạn tiêu thụ năng lượng đối với xe điện – Phần 1: Xe chở khách). Tiêu chuẩn có hiệu lực từ đầu năm 2026 và được đánh giá là tiêu chuẩn bắt buộc đầu tiên trên thế giới quy định mức tiêu thụ năng lượng đối với xe điện thuần túy.

Theo quy định, các mẫu xe điện phải đáp ứng ngưỡng tiêu thụ điện năng tối đa được xác định theo trọng lượng và đặc tính kỹ thuật của từng dòng xe. Những mẫu xe không đáp ứng yêu cầu sẽ không được phép sản xuất hoặc đưa ra thị trường. So với phiên bản khuyến nghị trước đây, các giới hạn mới được siết chặt thêm khoảng 11%, buộc các nhà sản xuất phải cải tiến công nghệ truyền động, hệ thống pin và thiết kế khí động học để nâng cao hiệu suất sử dụng năng lượng.

Không chỉ hướng tới tiết kiệm năng lượng, các tiêu chuẩn mới còn góp phần giảm áp lực lên hạ tầng giao thông và hệ thống sạc điện. Giới chức Trung Quốc cho rằng việc xe điện liên tục tăng kích thước và trọng lượng đang tạo ra nhiều thách thức cho bãi đỗ xe, đường sá và mạng lưới cung cấp điện. Vì vậy, tiêu chuẩn hiệu suất năng lượng được kỳ vọng sẽ thúc đẩy xu hướng phát triển các mẫu xe nhẹ hơn, hiệu quả hơn và thân thiện hơn với hạ tầng đô thị.

Song song với các yêu cầu về hiệu suất, Trung Quốc cũng nâng cấp hệ thống tiêu chuẩn an toàn cho xe điện. Cuối năm 2025, nước này đã ban hành phiên bản sửa đổi của tiêu chuẩn bắt buộc GB 18384-2025 – Electric Vehicles Safety Requirements (Yêu cầu an toàn đối với xe điện), thay thế phiên bản năm 2020 và chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Tiêu chuẩn đưa ra các yêu cầu nghiêm ngặt hơn liên quan đến an toàn điện, bảo vệ người sử dụng và độ an toàn của hệ thống pin trên xe điện.

Việc đồng thời nâng cao tiêu chuẩn sản xuất, hiệu suất năng lượng và an toàn cho thấy ngành xe điện Trung Quốc đang bước vào giai đoạn cạnh tranh bằng chất lượng thay vì chỉ dựa vào tốc độ mở rộng thị trường. Trong bối cảnh các doanh nghiệp Trung Quốc ngày càng đẩy mạnh xuất khẩu xe điện ra toàn cầu, hệ thống tiêu chuẩn ngày càng khắt khe được kỳ vọng sẽ trở thành nền tảng giúp nâng cao uy tín và năng lực cạnh tranh của ngành công nghiệp xe năng lượng mới nước này trong những năm tới.

Bảo Linh