Cơ hội chỉ trở thành tăng trưởng khi mỗi quốc gia đủ năng lực để nắm bắt

Phát biểu tại phiên tham luận và đối thoại chuyên sâu với 2 chủ đề: “Nhận diện các động lực tăng trưởng mới” và “Khung hợp tác trong kỷ nguyên mới” diễn ra chiều 28/10 tại TP.HCM, Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng đặt ra yêu cầu chủ động định vị và nâng cao năng lực nội tại trong mạng lưới sản xuất toàn cầu.

Phiên tham luận và đối thoại chuyên sâu nằm trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa thu 2026 - Sự hội tụ của các cực tăng trưởng mới toàn cầu.

Theo Phó Thủ tướng, kinh tế thế giới đang tái cấu trúc sâu sắc, chịu tác động đan xen của xung đột địa chính trị, sự bứt phá của công nghệ và làn sóng chuyển đổi kép. Những chuyển dịch này mở ra cơ hội phát triển, đồng thời đặt ra áp lực cạnh tranh và yêu cầu củng cố lòng tin, thúc đẩy hợp tác giữa các bên.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng tham dự phiên tham luận chuyên sâu và đối thoại chuyên sâu trong khuôn khổ Diễn đàn Kinh tế Mùa thu năm 2026, chiều 28/10, tại Thisky Hall, phường An Khánh, TP.HCM.

Ba xu hướng định hình tăng trưởng

Phó Thủ tướng gợi mở ba xu hướng cần làm rõ. Thứ nhất là chuyển đổi số và chuyển đổi xanh đang đan xen, định hình lại phương thức sản xuất, tiêu chuẩn thị trường và lợi thế cạnh tranh.

Thứ hai là sự dịch chuyển của các cực tăng trưởng về châu Á, châu Phi và Mỹ La-tinh. Quá trình này không chỉ thể hiện ở quy mô thị trường, mà còn ở các trung tâm sản xuất, đổi mới sáng tạo và không gian hợp tác Nam - Nam.

Thứ ba là tái cấu trúc chuỗi cung ứng theo hướng đa dạng hóa, vừa hiệu quả vừa an toàn.

Việc lựa chọn điểm đến đầu tư hiện không chỉ dựa trên chi phí, mà còn xoay quanh tiêu chí an toàn, tính linh hoạt và các liên kết chiến lược dài hạn. Đột phá công nghệ, sự phát triển của trí tuệ nhân tạo, tự động hóa cùng các tiêu chuẩn ESG đang dần trở thành điều kiện tiên quyết để tham gia chuỗi giá trị toàn cầu, làm thay đổi lợi thế cạnh tranh giữa các quốc gia.

Với các nước đang phát triển, trong đó có Việt Nam, đây là cơ hội tiếp cận vốn, công nghệ và thị trường mới. Đi cùng cơ hội là sức ép về năng lực hấp thụ công nghệ, chất lượng nhân lực và khả năng đáp ứng các tiêu chuẩn mới.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh, cơ hội chỉ trở thành tăng trưởng khi mỗi quốc gia đủ năng lực để nắm bắt. Đối với Việt Nam, yêu cầu cấp thiết không chỉ là kết nối và đưa nền kinh tế tham gia các chuỗi giá trị sẵn có hay đang hình thành. Quan trọng hơn là tạo dựng môi trường, cơ chế và năng lực để cùng các đối tác quốc tế tham gia sâu hơn, trực tiếp hơn vào quá trình sáng tạo và kiến tạo giá trị trong những chuỗi giá trị mới.

Phó Thủ tướng Chính phủ Nguyễn Văn Thắng phát biểu chỉ đạo tại Phiên tham luận và đối thoại chuyên sâu. 

Bốn hướng chuyển hóa cơ hội

Để chuyển hóa cơ hội thành tăng trưởng và thịnh vượng, Phó Thủ tướng Nguyễn Văn Thắng gợi mở bốn hướng hành động.

Trước hết là xây dựng năng lực nội sinh về nhân lực, công nghệ và quản trị. Tiếp đến là hoàn thiện thể chế ổn định, minh bạch, có khả năng dự báo và có không gian thử nghiệm cho cái mới. Hai hướng còn lại là tăng cường kết nối, hợp tác đa phương, khu vực và Nam - Nam; huy động hiệu quả vốn, tài chính xanh và công nghệ, gắn với liên kết doanh nghiệp trong nước và nâng cấp chuỗi giá trị.

Với vị thế đô thị đầu tàu kinh tế và trung tâm đổi mới sáng tạo của Việt Nam, Thành phố Hồ Chí Minh đang đứng trước cơ hội kết nối, chuyển hóa các nguồn lực thành những khuôn khổ hợp tác, đổi mới và giá trị mới. Thành phố đồng thời hướng đến trở thành một cực tăng trưởng uy tín, có trách nhiệm và sẵn sàng hội nhập cùng các đối tác quốc tế. Để hiện thực hóa cơ hội này, Thành phố cũng như Việt Nam cần những định hướng đủ sâu, đủ thực chất với các quốc gia và tổ chức quốc tế.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh “Tinh thần hợp tác trong kỷ nguyên mới” chỉ thực sự có ý nghĩa khi được chuyển hóa thành những cam kết, khuôn khổ chính sách và những dự án hợp tác cụ thể giữa các bên.

Phiên làm việc buổi chiều gắn với bốn trụ cột của diễn đàn: vai trò của siêu đô thị; công nghệ đột phá và hệ sinh thái đổi mới sáng tạo; các mô hình hợp tác trong kỷ nguyên mới; vai trò của khu vực tư nhân.

Phần tham luận chuyên sâu được định hướng chia sẻ các xu hướng kinh tế thế giới và tầm nhìn trong những lĩnh vực thị trường tài chính, hạ tầng thông minh, trí tuệ nhân tạo, không gian mạng, cùng khung quản trị và hành lang kinh tế cho các cực tăng trưởng mới.

Phần đối thoại tập trung trao đổi chính sách, giải pháp và sáng kiến hợp tác nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy hợp tác và điều phối hiệu quả nguồn lực quốc tế trong bối cảnh tái cấu trúc kinh tế khu vực, toàn cầu.

Để thảo luận có trọng tâm, Phó Thủ tướng đặt ra ba câu hỏi: Những xu hướng nào đang định hình lại dòng vốn, công nghệ và chuỗi cung ứng? Các xu hướng tác động thế nào đến những nước đang phát triển, đâu là cơ hội và rủi ro? Các quốc gia, đối tác cần hành động gì để chuyển hóa cơ hội thành tăng trưởng và thịnh vượng?

Phiên làm việc được kỳ vọng giúp các bên hiểu rõ hơn nhu cầu, lợi thế, thách thức và nguồn lực của nhau, từ đó tìm điểm giao thoa để hình thành hợp tác. Các nội dung được định hướng đi sâu vào mô hình liên kết mới, cơ chế chia sẻ nguồn lực, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và xây dựng hành lang hợp tác. “Trong kỷ nguyên mới, hợp tác không còn chỉ là lựa chọn, mà ngày càng trở thành điều kiện để các bên cùng tạo dựng những động lực phát triển mới”, Phó Thủ tướng nói.

Kim Thoa