Ninh Bình đẩy mạnh truy xuất nguồn gốc: Minh bạch thông tin, nâng cao chất lượng sản phẩm

author 11:04 21/11/2026

(VietQ.vn) - Truy xuất nguồn gốc đang trở thành yêu cầu quan trọng trong quản lý chất lượng hàng hóa. Tại Ninh Bình, việc số hóa dữ liệu, hỗ trợ doanh nghiệp và kết nối hệ thống truy xuất được đẩy mạnh nhằm minh bạch thông tin, bảo vệ người tiêu dùng.

Truy xuất nguồn gốc mở rộng từ sản xuất đến lưu thông hàng hóa

Trong bối cảnh thị trường ngày càng đòi hỏi minh bạch thông tin, truy xuất nguồn gốc không còn đơn thuần là việc gắn mã QR trên bao bì sản phẩm mà trở thành công cụ hỗ trợ quản lý chất lượng xuyên suốt chuỗi cung ứng. Thông qua dữ liệu được cập nhật ở từng công đoạn, người tiêu dùng và cơ quan quản lý có thể kiểm tra thông tin về nguồn nguyên liệu, cơ sở sản xuất, quá trình chế biến, vận chuyển và phân phối hàng hóa.

Thực tế cho thấy, nếu thông tin nguồn gốc chỉ được thể hiện trên nhãn sản phẩm mà không có dữ liệu đối chứng, việc xác minh chất lượng và xác định trách nhiệm khi xảy ra sự cố sẽ gặp nhiều khó khăn. Một mã QR có thể dẫn đến trang thông tin sản phẩm nhưng chưa chắc phản ánh đầy đủ hành trình lưu chuyển hàng hóa. Vì vậy, hiệu quả truy xuất phụ thuộc vào tính chính xác, đầy đủ và khả năng kiểm chứng của dữ liệu được cập nhật trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Tại Ninh Bình, hoạt động thúc đẩy truy xuất nguồn gốc đang được triển khai thông qua nhiều chương trình tập huấn, hướng dẫn và hỗ trợ cơ sở sản xuất, kinh doanh. Chi cục Tiêu chuẩn Đo lường và Chất lượng thuộc Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh chú trọng phổ biến kiến thức về quản lý chuỗi cung ứng, kiểm soát thông tin sản phẩm và ứng dụng công nghệ số trong truy xuất nguồn gốc.

Các nội dung tập huấn tập trung vào quy trình quản lý nguyên liệu đầu vào, kiểm soát quá trình sản xuất, tiếp nhận và bảo quản hàng hóa, số hóa hồ sơ cũng như quản lý dữ liệu phục vụ truy xuất. Trong lĩnh vực thực phẩm, các đơn vị còn được hướng dẫn số hóa kiểm thực ba bước, quản lý lưu mẫu, hủy mẫu và truy xuất thực đơn, món ăn. Đây là những hoạt động cụ thể cho thấy truy xuất nguồn gốc có thể được ứng dụng trong nhiều lĩnh vực, từ sản xuất, chế biến đến cung ứng thực phẩm.

Thông qua các buổi tập huấn, vai trò của truy xuất nguồn gốc được nhấn mạnh trong việc minh bạch thông tin, kiểm soát chất lượng thực phẩm và bảo đảm an toàn bữa ăn học đường.

Việc đưa công nghệ số vào quản lý giúp các cơ sở giảm phụ thuộc vào hồ sơ ghi chép thủ công, tạo điều kiện lưu trữ, cập nhật và đối chiếu thông tin thuận lợi hơn. Tuy nhiên, để hệ thống vận hành hiệu quả, doanh nghiệp cần bảo đảm dữ liệu được ghi nhận đầy đủ tại từng công đoạn, từ nguyên liệu, sản xuất đến đóng gói và phân phối. Nếu chỉ thực hiện gắn mã QR mà không duy trì việc cập nhật thông tin, hoạt động truy xuất sẽ khó phát huy giá trị thực chất.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Ninh Bình, giai đoạn 2021–2025, địa phương đã tổ chức hơn 266 hội nghị, hội thảo, lớp tập huấn về truy xuất nguồn gốc với hơn 18.500 lượt người tham gia; hỗ trợ 301 cơ sở sản xuất xây dựng phần mềm định danh điện tử bằng mã QR, 53 cơ sở thiết lập nhật ký điện tử và 35 sản phẩm chủ lực được thiết lập hệ thống truy xuất nguồn gốc. Tỉnh cũng duy trì 42 chuỗi liên kết cung ứng thực phẩm nông, lâm, thủy sản an toàn gắn với truy xuất nguồn gốc.

Những kết quả này cho thấy phạm vi ứng dụng truy xuất nguồn gốc tại địa phương đang từng bước được mở rộng, không chỉ phục vụ quản lý thực phẩm mà còn góp phần hỗ trợ cơ sở sản xuất, kinh doanh minh bạch thông tin hàng hóa, nâng cao khả năng tiếp cận thị trường và củng cố niềm tin của người tiêu dùng.

Hoàn thiện hệ thống truy xuất, tăng khả năng kết nối dữ liệu

Không chỉ dừng ở hoạt động tập huấn và hỗ trợ doanh nghiệp, Ninh Bình đang hướng tới xây dựng hệ thống truy xuất nguồn gốc đồng bộ trên phạm vi toàn tỉnh. Theo Kế hoạch số 325/KH-UBND ngày 22/9/2026, địa phương triển khai Đề án 100 giai đoạn 2026 - 2030, hướng tới minh bạch thông tin sản phẩm, nâng cao năng lực cạnh tranh và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.

Theo kế hoạch, tỉnh sẽ duy trì, nâng cấp hệ thống truy xuất nguồn gốc, bảo đảm khả năng kết nối, chia sẻ dữ liệu với Cổng thông tin truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa quốc gia. Ninh Bình cũng đặt mục tiêu 100% tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh sản phẩm thuộc danh mục có mức độ rủi ro cao và sản phẩm OCOP được tập huấn, cập nhật kiến thức về truy xuất nguồn gốc.

Sở Khoa học và Công nghệ được giao làm cơ quan thường trực, chủ trì hướng dẫn, kiểm tra, xây dựng cơ sở dữ liệu và tham mưu triển khai chính sách hỗ trợ. Việc phân công trách nhiệm này nhằm tạo sự thống nhất trong tổ chức thực hiện, đồng thời từng bước hình thành cơ sở dữ liệu phục vụ quản lý và kết nối thông tin sản phẩm trên địa bàn.

Dù đạt được những kết quả nhất định, hoạt động truy xuất nguồn gốc tại địa phương vẫn còn một số hạn chế. Dữ liệu chưa được kết nối đồng bộ giữa địa phương với Trung ương, giữa tem nhãn với hoạt động kiểm tra chất lượng; một số cơ sở triển khai còn mang tính hình thức, chưa cập nhật thông tin thường xuyên. Khó khăn về kinh phí, nhân lực và trình độ công nghệ cũng ảnh hưởng đến khả năng vận hành hệ thống lâu dài.

Đây là những vấn đề cần được quan tâm khi mở rộng truy xuất nguồn gốc. Bởi nếu dữ liệu không được kiểm chứng hoặc thiếu sự liên thông giữa các khâu, mã định danh sản phẩm khó phản ánh chính xác quá trình sản xuất, lưu thông hàng hóa. Do đó, việc xây dựng hệ thống cần đi kèm quy trình cập nhật, xác thực dữ liệu, kiểm tra thực tế và trách nhiệm cụ thể của từng tổ chức, cá nhân tham gia chuỗi cung ứng.

Về hành lang pháp lý, Nghị định số 372/2026/NĐ-CP ngày 29/9/2026 của Chính phủ quy định hoạt động định danh, xác thực và truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa trên môi trường số thông qua nền tảng quốc gia. Quy định đặt ra yêu cầu ghi nhận các sự kiện quan trọng trong quá trình sản xuất, nhập khẩu, lưu thông và tiêu dùng, qua đó tăng khả năng xác minh thông tin. Đối với sản phẩm có mức độ rủi ro trung bình và thấp, việc truy xuất được khuyến khích thực hiện tự nguyện, trừ trường hợp pháp luật chuyên ngành có quy định khác.

Trong bối cảnh đó, việc triển khai Đề án 100 tại Ninh Bình cần gắn với yêu cầu tuân thủ quy định pháp luật, tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật liên quan đến từng nhóm sản phẩm. Doanh nghiệp cần chủ động xây dựng quy trình quản lý dữ liệu, cập nhật thông tin trung thực, đầy đủ; cơ quan quản lý tăng cường hướng dẫn, kiểm tra và giám sát việc thực hiện. Đồng thời, cần chú trọng khả năng kết nối giữa hệ thống truy xuất của địa phương với nền tảng quốc gia, tránh tình trạng mỗi đơn vị sử dụng một hệ thống riêng, thiếu liên thông.

Truy xuất nguồn gốc chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi thông tin được cập nhật xuyên suốt, có khả năng xác thực và phục vụ kiểm tra khi cần thiết. Vì vậy, bên cạnh mở rộng số lượng sản phẩm được gắn mã QR, Ninh Bình cần chú trọng nâng cao chất lượng dữ liệu, năng lực vận hành hệ thống và trách nhiệm của các chủ thể tham gia. Đây là cơ sở để minh bạch thị trường, kiểm soát chất lượng hàng hóa và nâng cao giá trị sản phẩm địa phương.

An Dương

Thích và chia sẻ bài viết:

tin liên quan

video hot

Về đầu trang