Mắc đái tháo đường tyep 2 tránh uống nước ngọt có đường vì nguy cơ tử vong sớm

Theo báo USA Today, những người hảo ngọt có thể phải cân nhắc nhiều hơn trước khi chọn uống một ly nước ngọt mùa hè này, sau khi một nghiên cứu mới cho biết những đồ uống có đường có thể làm tăng nguy cơ bệnh tim, và thậm chí chết sớm ở những người bị đái tháo đường type 2. Đây là phát hiện của nhóm nghiên cứu thuộc Trường y tế công cộng T.H. Chan thuộc ĐH Harvard (Mỹ) thực hiện với hơn 12.000 người, công bố trên tạp chí y khoa có bình duyệt The BMJ (British Medical Journal).

Theo đó 12.000 người này đã được chẩn đoán bị đái tháo đường type 2. Họ chia sẻ thông tin với nhóm nghiên cứu về tần suất sử dụng các loại đồ uống có đường như soda, nước ép trái cây và nước chanh.

Theo đó, nhóm nghiên cứu nhận thấy những người bị đái tháo đường type 2 nếu thường xuyên uống các loại nước ngọt có đường đều đã có nguy cơ mắc bệnh tim mạch cao hơn, hoặc chết sớm hơn so với những người uống các loại khác.

Bà Marion Nestle, giáo sư danh dự về chuyên ngành dinh dưỡng và thực phẩm tại ĐH New York (Mỹ), cho rằng "nghiên cứu đó đã bổ sung thêm vào số lượng nghiên cứu ngày càng tăng về vấn đề này".

 Những người mắc tiểu đường type 2 cần lựa chọn cho mình nước uống phù hợp. Ảnh minh họa

Và theo bà Marion Nestle, mặc dù đó là sự nhắc nhở đáng chú ý với những người bị đái tháo đường về việc nên chuyển sang dùng các loại đồ uống không có đường hay calo, nhưng đó cũng là lời khuyên tốt với tất cả mọi người.

Nghiên cứu vừa công bố xem xét dữ liệu từ năm 1980 đến 2018, do đó đây cũng là một trong những nghiên cứu có quy mô lớn đầu tiên nhằm tìm hiểu mối liên hệ giữa việc dùng đồ uống có đường và tình trạng bệnh tật cũng như tử vong ở những người bị đái tháo đường type 2.

Các loại nước uống có đường mà những người tham gia nghiên cứu từng sử dụng bao gồm các loại nước ngọt có chứa caffeine hoặc không, các loại nước ngọt không gas như nước ép trái cây, nước chanh và các loại nước trái cây như cam, táo, nho.

Nhóm nghiên cứu nhận thấy mỗi phần đồ uống này (dùng cho một người) gắn với mức tăng hơn 8% nguy cơ tử vong vì mọi nguyên nhân ở những người bị đái tháo đường type 2.

Họ cũng nhận thấy việc thay thế những loại nước ngọt đó bằng các loại đồ uống khác như cà phê, trà, sữa bò ít béo hay nước lọc cũng sẽ tốt hơn cho sức khỏe.

Cụ thể như, các nguy cơ tử vong liên quan tới mọi nguyên nhân sẽ giảm nếu chuyển sang các loại đồ uống thay thế này với từng loại là cà phê (18%), trà (16%), sữa bò ít béo (12%), nước lọc (16%).

Và nguy cơ tử vong vì bệnh tim cũng sẽ giảm nếu thay nước ngọt bằng các loại đồ uống khác với tỉ lệ lần lượt là cà phê (20%), trà (24%), sữa bò ít béo (19%), và nước lọc (20%).

"Những người bị tiểu đường nên kén chọn hơn khi chọn đồ uống", tác giả chính của nghiên cứu Qi Sun, phó giáo sư tại khoa dinh dưỡng và miễn dịch học tại Trường y tế công cộng T.H.Chan, nói. "Việc chuyển đổi từ các đồ uống có đường sang các đồ uống lành mạnh hơn sẽ mang lại nhiều lợi ích sức khỏe".

Đối với bệnh nhân đái tháo đường, việc thực hiện chế độ ăn vô cùng quan trọng, đặc biệt là đối với các sản phẩm có chứa đường, tinh bột… Ngoài một số thức uống bệnh nhân đái tháo đường hạn chế dùng như: rượu, bia, cà phê, nước ngọt có gas (coca cola, pepsi, fanta…), các loại cocktail trái cây hỗn hợp. Những loại đồ uống này làm tăng nguy cơ béo phì, một yếu tố nguy cơ đối với bệnh nhân đái tháo đường, tăng kháng insulin và tăng nhanh lượng đường máu ngay sau khi sử dụng thì sau đây là một số thức uống mà bệnh nhân đái tháo đường có thể dùng hàng ngày không ảnh hưởng tới bệnh.

Nước lọc

Là lựa chọn hàng đầu cho bệnh nhân đái tháo đường, nước lọc không chứa năng lượng, không làm tăng đường máu. Thậm chí nước lọc còn giúp cơ thể tăng đào thải glucose qua nước tiểu. Viện dinh dưỡng quốc gia khuyển cáo, mỗi người nên uống 40ml nước/kg/ngày (VD: 1 người 50 kg nên uống ≈ 2 lít).

Trà xanh

Một nghiên cứu năm 2013 được công bố trên tạp chí đái tháo đường và chuyển hóa (Diabetes and Metabolism Journal) chỉ ra lợi ích của trà xanh đối với đái tháo đường và thừa cân, béo phì. Những người uống 6 tách trà xanh trở lên mỗi ngày có nguy cơ mắc đái tháo đường type 2 thấp hơn 33% so với những người uống ít hơn hai tách hoặc không uống mỗi tuần.

Nghiên cứu tại Đài Loan cũng nhận thấy, những người uống trà xanh trong 10 năm có vòng eo nhỏ hơn và bề dày lớp mỡ dưới da thấp hơn so với những người không uống. Nguyên nhân là do trong trà xanh hầu như không chứa calo và có rất nhiều chất chống oxy tốt cho cơ thế mà điển hình nhất là 2 chất EGCG và polyphenol. EGCG làm tăng sinh và biệt hóa phân tử mỡ trong tế bào, tăng quá trình oxy hóa chất béo và làm giảm nồng độ glucose trong máu thông qua hoạt động của nó tại đường tiêu hóa.

Trà hoa cúc

Được làm từ hoa của cây hoa cúc, được sử dụng trong y học cổ truyền suốt hàng trăm năm qua, với một số công dụng như: chống viêm, điều trị các triệu chứng cảm lạnh thông thường, mất ngủ, chóng mặt…Ngày nay y học hiện đại phát triển, các chuyên gia đã phân tích các thành phần trong hoa cúc thấy trong đó rất giàu vitamin A, B1, choline và sắc tố rất tốt cho bệnh nhân đái tháo đường. Bệnh nhân ĐTĐ nên uống 1 tách trà hoa cúc mỗi ngày giúp hỗ trợ kiểm soát tốt đường huyết.

Nước ép ổi

Quả ổi chứa nhiều chất xơ, chất chống oxy hóa, vitamin C, lutein, beta carotene… Rất nhiều nghiên cứu đã ghi nhận hiệu quả tích cực của quả ổi trong việc kiểm soát lipid máu và đường huyết. Ngoài quả ổi, trà lá ổi cũng được coi như một thứ “thuốc thần dược” làm giảm đường huyết hiệu quả.

Nước ép bưởi

Cũng giống như quả ổi, quả bưởi chứa rất nhiều chất chống oxy hóa, vitamin C, vitamin D, vitamin B và lượng đường trong quả bưởi rất thấp. Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị đối với bệnh nhân đái tháo đường nên uống 4-5 ly nước ép bưởi một tuần.

Nước dừa

Trong nước dừa chứa nhiều điện giải: kali, natri, phốt pho, kẽm, sắt, đồng…chỉ số đường huyết của nước dừa cũng thấp. Đối với bệnh nhân đái tháo đường có thể uống 4-5 quả dừa/tuần. Tuy nhiên với những bệnh nhân có bệnh thận mạn tính kèm theo thì tốt nhất nên hạn chế uống nước dừa, vì nước dừa giàu kali sẽ khiến hàm lượng kali tăng trong máu, điều này có thể là một “mối nguy hại”.

Sữa

Nhiều bệnh nhân quan niệm khi mắc đái tháo đường thì không nên uống sữa. Quan điểm này hoàn toàn sai, sữa bổ sung nhiều vi chất dinh dưỡng quan trong như: canxi, magie, kẽm, đồng, sắt, phốt pho…, nhiều vitamin thiết yếu (A, B, C, E, K), các chất béo không no rất tốt cho việc kiểm soát cân nặng, phòng ngừa loãng xương cũng như kiểm soát đường huyết mà hiện nay các chuyên gia dinh dưỡng đang đặc biệt quan tâm là MUFA và PUFA. Nhưng lựa chọn loại sữa nào để uống là một vấn đề đau đầu với bệnh nhân đái tháo đường vì trên thị trường có rất nhiều loại sữa. Sữa cho bệnh nhân đái tháo đường phải đảm bảo được nguyên tắc: năng lượng do chất bột đường cung cấp chỉ chiếm từ 45-50%, chỉ số đường huyết GI (Glycemic Index) thấp (< 55%) và giàu chất xơ.

Ngọc Nga (T/h)