Cảnh báo

Môi trường

Thuốc điều trị lao có nguy cơ gây rối loạn tâm thần

author 22:38 17/07/2014

(VietQ.vn) - Thuốc điều trị lao gây ra nhiều tác dụng phụ như viêm gan, co giật, viêm thần kinh thị giác, triệu chứng tâm thần, thậm chí có hành động tự sát.

Nhiều loại thuốc điều trị gây tác dụng phụ nguy hiểm với sức khỏe

Nhiều loại thuốc điều trị gây tác dụng phụ nguy hiểm với sức khỏe. Ảnh minh họa

Bất kỳ một thuốc điều trị bệnh nào cũng có thể gây ra tác dụng phụ, vấn đề là ở mức độ và chúng ta kiểm soát nó như thế nào. Nhưng có thể khẳng định, riêng với bệnh lao thì tác dụng phụ của thuốc điều trị vô cùng nặng nề. Phần lớn là những kháng sinh liều cao, các tác dụng phụ mang lại có thể là viêm gan, sốt cao, nổi mề đay, phát ban, ngứa, co giật, kém ăn, hoa mắt, chóng mặt, khó thở… nặng hơn nữa là viêm thần kinh, dạ dày, gan, trầy da, tróc vẩy.

Lao là bệnh lý do vi khuẩn lao gây ra, người mắc bệnh lao thông qua nói chuyện, hắt hơi, ho, khạc đàm… các vi khuẩn này bay lơ lửng trong không khí, người bình thường hít phải sẽ nhiễm lao.

Vì vậy, muốn tiêu diệt được trực khuẩn lao đòi hỏi phải có các kháng sinh đặc hiệu. Hiện nay thuốc chữa lao được chia làm 2 loại : Thuốc thiết yếu và thuốc thứ yếu.

Thuốc thiết yếu bao gồm: Isoniazid, rifampicin, etham – butol, pyrazinamaid, streptomycin và thiacetazon. Thuốc thứ yếu bao gồm : ethionamid, prothionamid, PAS, cycloserein, kanamycin và capreomycin.

Việc sử dụng và kết hợp các loại thuốc với nhau như thế nào là tùy vào thể bệnh, mức độ nặng nhẹ, điều trị lần đầu hay đã điều trị nhiều lần, lao mới hay lao tái phát…Và chỉ có bác sĩ điều trị mới có thể chỉ định thuốc để bệnh nhân lao sử dụng. Nhưng trong điều trị lao phổi, ít nhất phải có sự kết hợp 3 loại thuốc chữa lao.

Thuốc Isoniazid nằm trong nhóm thuốc thiết yếu điều trị bệnh lao nhưng loại thuốc này có tác dụng diệt khuẩn lao vô cùng mạnh do chức năng phá hủy tế bào của trực khuẩn lao, vì vậy thuốc có thể gây viêm gan, co giật, viêm thần kinh thị giác, triệu chứng tâm thần, rối loạt, mất bạch cầu hạt, phản ứng luput…nhất là với những người có tiền sử viêm gan, suy gan, suy dinh dưỡng…

Như streptomycin là kháng sinh có tác dụng diệt khuẩn lao nằm ngoài tế bào, loại kháng sinh này không hấp thu qua đường đường ruột nên phải tiêm bắp, phản ứng phụ của thuốc thường gặp là tê, giật quanh môi, cảm giác kiến bò, nôn mửa, sốt ban đỏ, mẩn ngứa. Trường hợp nặng là shock phản vệ, dị ứng, nổi mề đay, phù Quincke ( mề đay khổng lồ), trụy mạch, tróc da, có thể gây tổn thương dây thần kinh số 8, làm chóng mặt, ù tai, loạng choạng, mất thăng bằng, cũng ghi nhận có thể gây điếc, khó phục hồi.

Kháng sinh Rifampicin là loại kháng sinh diệt khuẩn mạnh, giúp ức chế khả năng tổng hợp acid nucleic của trực khuẩn lao, tiêu diệt được các trực khuẩn lao tồn tại, “ngủ”, “nằm vùng” trong các tế bào gây tái phát bệnh. Tuy nhiên Rifampicin có thể gây khó thở, thiếu máu tan huyết, suy thận cấp, sốt, đau khớp…thậm chí viêm gan do ứ mật, nhất là khi kết hợp với kháng sinh Isoniazid liều cao.

Tương tự như các kháng sinh kể trên, Pyrazinamid là thuốc điều trị lao duy nhất diệt được trực khuẩn lao trong môi trường acid, diệt được cả trực khuẩn lao trong tế bào nên vô cùng cần thiết với bất kỳ bệnh nhân điều trị lao nào. Tuy nhiên, những phản ứng phụ của thuốc mang lại khá cao, nhất là chán ăn, buồn nôn, cảm giác nóng bừng…thậm chí là đau khớp ( nhất là khớp vai, đầu gối, tay), ngứa, nổi mề đay…Thuốc còn gây viêm gan, vàng da, sưng gan, lách, nôn mửa, cơn goutte cấp tính do tăng acid uric trong máu.

Một số thuốc như Cycloserin gây lú lẫn, co giật, rối loạn tâm thần, cơn động kinh, thậm chí có hành động tự sát. Hoặc ethionamid gây phản ứng dạ dày, ruột, làm rối loạn tiêu hóa, buồn nôn…Ethambutol gây viêm thần kinh, giảm thị lực, viêm gan, viêm thần kinh ngoại vị…. Các thuốc điều trị như Viomycin, Thiacetazon, Prothinamid, PAS, Capreomycin…cũng tương tự.

Chính vì vậy, những bệnh nhân điều trị lao dài ngày luôn phải đối mặt với những phản ứng phụ của thuốc điều trị mang lại. Đây cũng chính là lý do giải thích vì sao, tất cả bệnh nhân dùng thuốc điều trị lao đều phải sử dụng song song với thuốc bổ gan, giúp giảm thiểu những tác dụng phụ của thuốc điều trị mang lại đối với gan. Tuy nhiên, hiệu quả vẫn chưa cao, điều đó được minh chứng bằng việc bệnh nhân lao phổi thường bị suy dinh dưỡng nặng, chán ăn và luôn luôn mệt mỏi, ảnh hưởng rất lớn đến quá trình điều trị bệnh.

Thanh Huyền

Thích và chia sẻ bài viết:

bình luận (0)

Bình luận

tin liên quan

video hot

Về đầu trang